Πιτυούς, η παλαιά επισκοπική έδρα του Καυκάσου - KHRUSHKOVA, Liudmila G. (Δελτίον της Χριστιανικής Αρχαιολογικής Εταιρείας, 2023)
Η Πιτυούς (σημ. Πιτσούντα) είναι ένα από τα παλαιότερα επισκοπικά κέντρα του Καυκάσου. Ο πρώτος ναός κτίστηκε εκτός των τειχών του ρωμαϊκού castellum. Στις αρχές του 10ου αιώνα κτίστηκε ένας τρουλαίος ναός ως έδρα του αρχιεπισκόπου Σωτηριουπόλεως. Κατά την ανασκαφική περίοδο 2006-2007 αποκαλύφθηκε οικιστικό συγκρότημα δίπλα στον βόρειο τοίχο του τρουλαίου ναού, το οποίο χρονολογείται στην Ύστερη Αρχαιότητα. Ο διπλός ναός ήταν η τρίτη εκκλησία της πόλης.