Η παιδική ηλικία και η εντατική μητρότητα στον κινηματογράφο της επισφάλειας: Η ταινία ’The Florida Project’ - Μπίμπου Ιωάννα; Παπαδόπουλος Δημήτρης; Κουγιουμουτζάκη Φωτεινή (Διάλογοι! Θεωρία και πράξη στις επιστήμες αγωγής και εκπαίδευσης, 2024)
Με το παρόν κείμενο, επιχειρούμε να συζητήσουμε κριτικά τον τρόπο με τον οποίο η παιδική ηλικία και η γονεϊκότητα με τη μορφή της εντατικής μητρότητας αναπαρίστανται στην ταινία του Baker (2017) The Florida Project. Η ταινία χαρακτηρίστηκε ως αντιπροσωπευτικό δείγμα του κινηματογράφου της επισφάλειας (Berlant, 2011· Sticchi, 2021) , καθώς ακολουθεί τα χνάρια της φθοράς όλων των σχεσιακών πρακτικών που συνδέουν τους κεντρικούς χαρακτήρες, μέσα από εθνικούς, οικονομικούς, πολιτικούς δεσμούς. Η ανάλυση της ταινίας αξιοποιεί το έργο της Berlant «Cruel Optimism» (2011) και τον κινηματογράφο της επισφάλειας για να διερευνήσει κριτικά τις κατασκευές της παιδικής ηλικίας και της οικογένειας στον νεοφιλελευθερισμό. Χρησιμοποιώντας ως μεθοδολογία την κειμενική φιλμική ανάλυση και την πολιτισμική κριτική, η ταινία του Baker προσφέρει μια οπτική των τρόπων με τους οποίους τα παιδιά διαπραγματεύονται με συναισθηματικές χρονικότητες και με τη φαντασία τα βιωμένα αδιέξοδα μιας οικογενειακής ζωής σε καθεστώς επιτήρησης και ελέγχου. Η ταινία αντιστέκεται σε αφηγήσεις θυματοποίησης και παθολογικοποίησης και δυνητικά συντελεί στην επίγνωση των νεοφιλελεύθερων μετασχηματισμών των υποκειμένων και της κοινωνίας. Δυνητικά, αντίστοιχα είδη ταινιών παρέχουν ένα κριτικό λεξιλόγιο στην παιδαγωγική που προβληματικοποιεί απλοϊκές παραδοχές για την αναπτυξιακή μετάβαση από την αθωότητα στην εμπειρία, από την παιδική ηλικία στην ενηλικότητα. Τελικά, το The Florida Project σηματοδοτεί ένα σύνθετο σημείο καμπής για τις οικογένειες στην ύστερη νεωτερικότητα, συνηγορώντας για την ενεργητική δράση της παιδικής ηλικίας και αναδεικνύοντας τα αδιέξοδα θεσμικών κρατικών παρεμβάσεων για «περιθωριοποιημένες» οικογένειες.