Η σκιά του Κώστα Παπαϊωάννου στο τοπίο του σύγχρονου πολιτισμού - Λάζου Άννα (Ηθική. Περιοδικό φιλοσοφίας, 2023)
Το, ακόμη άγνωστο πλατύτερα, έργο του Κώστα Παπαϊωάννου συνιστά ένα από τα αντιπροσωπευτικότερα παραδείγματα εφαρμογής του ανθρωπολογικού στοχασμού (που φέρει επιρροές της μαρξιστικής κριτικής του πολιτισμού, αλλά και του στοχασμού του 19ου αιώνα), σε μια εκ νέου θεώρηση κι εκ βάθρων αναδόμηση της σχέσης του ανθρώπου με τον πολιτισμό και την κοινωνία, δείχνοντας προς αξίες ηθικές, πολιτικές και αισθητικές που επιρρωνύουν την υπεύθυνη και δραστική θέση της φιλοσοφίας στην εποχή μας. Στο βιβλίο του Ο άνθρωπος και ο ίσκιος του, αξιοποιώντας φιλοσοφικές επιρροές των Hegel, Marx, Nietzsche και Kirkegaard, ο συγγραφέας ασκεί κριτική στον σύγχρονο πολιτισμό, αλλά και στον ίδιο τον Marx και στον ιστορικό υλισμό, κάνοντας μια ενδιαφέρουσα σύνδεση με την τέχνη της εποχής του. Ο Παπαϊωάννου αναγνωρίζεται ως σημαντικός αναλυτής του ελληνο-δυτικού πολιτισμού, διατηρώντας, παράλληλα, μέχρι τον πρώιμο θάνατό του τα φιλοσοφικά και πολιτικά του ενδιαφέροντα κι εμβαθύνοντας σε αυτά. Τα ιστορικοαισθητικά του πονήματα για την ελληνική και τη βυζαντινή τέχνη, μαζί με την κριτική της νεωτερικής διανόησης, παραμένουν ενεργά σημεία αφετηρίας της διαδρομής και συγκροτούν το περίγραμμα της κληρονομιάς και της σκιάς του.