Γλωσσικά στερεότυπα σε κείμενα μαζικής κουλτούρας για παιδιά: μια διαχρονική ανάλυση των γλωσσικών κωδίκων σε ταινίες κινουμένων σχεδίων της Disney - Τσώτσου, Βικτωρία; Στάμου, Αναστασία (Επιστημονική Επετηρίδα Παιδαγωγικού Τμήματος Νηπιαγωγών Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, 2019)
Oι ταινίες κινουμένων σχεδίων της Disney έχουν μεγάλη απήχηση στα παιδιά. Ωστόσο, παρά τον ‘ελαφρό’ και ψυχαγωγικό τους χαρακτήρα, επιτελούν σημαίνοντα ιδεολογικό ρόλο, καθώς μεταφέρουν κοινωνικά και γλωσσικά μηνύματα στα παιδιά, μέσω των οποίων εκείνα αποκτούν συγκεκριμένες εικόνες για τη γλώσσα και τον κόσμο. Στην παρούσα έρευνα, εξετάζουμε τις γλωσσικές επιλογές που υιοθετούνται για την αναπαράσταση μυθοπλαστικών χαρακτήρων σε μεταγλωττισμένες στα ελληνικά ταινίες κινουμένων σχεδίων της Disney, από μια διαχρονική προοπτική. H ανάλυση του γλωσσικού ρεπερτορίου έξι ταινιών κινουμένων σχεδίων της Disney έδειξε πως, σε όλες ανεξαιρέτως τις ταινίες, η ομιλία των χαρακτήρων κατασκευάζεται μέσα από την άντληση συγκεκριμένων γλωσσικών κωδίκων. Έτσι, για παράδειγμα, η χρήση της καθομιλουμένης εξασφαλίζει την αμεσότητα, την απλότητα και την ‘αυθεντικότητα’ των χαρακτήρων για τα μικρά παιδιά. Ωστόσο, παρατηρούμε ότι κάποιοι γλωσσικοί κώδικες συνδέονται με συγκεκριμένους χαρακτήρες, αναπαράγοντας γλωσσικά και κοινωνικά στερεότυπα. Για παράδειγμα, η γλώσσα της πιάτσας συνδέεται με λαϊκούς (στις παλαιότερες ταινίες) ή αστείους χαρακτήρες (στις νεότερες ταινίες). Τέλος, στις νεότερες ταινίες απεικονίζεται μεγαλύτερη ποικιλία γλωσσικών κωδίκων, οι οποίοι ανήκουν ως επί το πλείστον σε μη πρότυπα γλωσσικά ύφη, κάτι που χαρακτηρίζει τα ΜΜΕ της μετανεωτερικότητας.