Η Υπερβατολογική Σύζευξη Ηθικής και Ελευθερίας στη Μεταφυσική του Kant ως μοχλός εξέλιξης της Κοινωνίας

PDF
Published: Jan 29, 2026
Keywords:
Immanuel Kant ηθική ελευθερία κατηγορική προσταγή υπερβατική μεταφυσική ιστορική πρόοδος ethics freedom categorical imperative transcendental metaphysics historical progress
Ιωάννης Γιαννής
Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο, Πρόγραμμα «Σπουδές στον Ευρωπαϊκό Πολιτισμό».
Abstract

Ο Immanuel Kant κατανοεί την ανθρώπινη φύση ως έλλογη, αποδίδοντάς της, παράλληλα, τις ικανότητες της αυτοσυνείδησης και του αυτοπροσδιορισμού. Αυτή η θεώρηση, σε συνδυασμό με τη δομική συσχέτιση ηθικής και ελευθερίας, αποτελεί τον πυρήνα της πρακτικής φιλοσοφίας του. Στην παρούσα μελέτη θα αναλυθεί η υπερβατολογική δίοδος που χάραξε ο Kant –εντός της θεωρίας του για τον Πρακτικό Λόγο και όπως αυτή εκφράζεται με την κατηγορική προσταγή–, θεμελιώνοντας την αρχή της ηθικής αυτονομίας πάνω στην έννοια της ελευθερίας και πως αυτές οι δύο έννοιες/αρχές, κατά τον φιλόσοφο, δύνανται να διαμορφώσουν την ιστορική πρόοδο και την εξέλιξη των κοινωνιών.

Article Details
  • Section
  • Articles
References
Ανδρουλιδάκης, Κ. (2018) Καντιανή Ηθική. Θεμελιώδη Ζητήματα και Προοπτικές. Αθήνα, Σμίλη.
Αυγελής, Ν. (2012). Εισαγωγή στη φιλοσοφία. Θεσσαλονίκη: Σταμούλης.
Βαλλιάνος, Π. (2008) Νεότερα και σύγχρονα φιλοσοφικά ρεύματα (19ος-20ος αιώνας). τ. Γ΄. Πάτρα: ΕΑΠ.
Πρελορέντζος, Ι. (2006) «Η προβληματική της προόδου του ανθρώπινου γένους στη φιλοσοφία της ιστορίας του Καντ», στο Για τον Ιμμάνουελ Καντ 200 χρόνια μετά. Αθήνα, Νήσος, σ.σ. 199-223.
Kant, I. (1971) Δοκίμια. (Εισαγωγή, μετάφραση, σχόλια: Ε.Π. Παπανούτσος). Αθήνα, Δωδώνη.
Kant, I. (1984) Τα θεμέλια της Μεταφυσικής των Ηθών. (Εισαγωγή, μετάφραση, σχόλια: Γ. Τζαβάρας). Αθήνα, Δωδώνη.
Kenny, A. (2005) «Από τον Ντεκάρτ στον Καντ» στο A.Kenny (επιμ.) Ιστορία της δυτικής φιλοσοφίας. Αθήνα, Νεφέλη, σ.σ. 155-265.
Windelbland, W. & Heimsoeth, H. (1985) Εγχειρίδιο ιστορίας της Φιλοσοφία. (όμος Γ΄, μετάφραση: Ν.Μ. Σκουτερόπουλος). Αθήνα, ΜΙΕΤ.