Ψηφιακή Λέσχη Ανάγνωσης: διδακτικές εφαρμογές σε Wiki


Δημοσιευμένα: Aug 2, 2023
Λέξεις-κλειδιά:
ψηφιακές λέσχες ανάγνωσης wiki δευτεροβάθμια εκπαίδευση Web.2.0 εργαλεία αναγνωστική κουλτούρα
Δήμητρα Νικολέρη
Περίληψη

Σκοπός της ερευνητικής εργασίας είναι να διερευνήσει τις διαστάσεις δημιουργίας μιας Ψηφιακής Λέσχης Ανάγνωσης στο σχολικό περιβάλλον της δευτεροβάθμιας γυμνασιακής εκπαίδευσης αξιοποιώντας εκπαιδευτικά συνεργατικά εργαλεία Web 2.0. Η έρευνα στοχεύει να αναδείξει δυνατότητες, αλλά και πιθανούς περιορισμούς της εφαρμογής εκπαιδευτικών προγραμμάτων φιλαναγνωσίας με τη χρήση νέων τεχνολογιών σε σχολικό περιβάλλον. Ειδικότερα θα επιχειρήσει να αποδείξει ότι τα προγράμματα φιλαναγνωσίας σε ψηφιακό περιβάλλον μπορούν να ενδυναμώσουν το πρόγραμμα εγγραμματισμού των εφήβων στην εκπαίδευση και να συμβάλλουν στην απόκτηση των λεγόμενων «ήπιων δεξιοτήτων», όπως επικοινωνιακές και ψηφιακές δεξιότητες, ομαδικότητα, συνεργασία και δημιουργική σκέψη. Τα ερευνητικά ερωτήματα που τέθηκαν στοχεύουν να εξετάσουν, αν η δημιουργία μιας Ψηφιακής Λέσχης Ανάγνωσης στο σχολείο ως μια δομημένη εκπαιδευτική δράση ενταγμένη στο επίσημο πρόγραμμα γλωσσικής εκπαίδευσης του σχολείου συνάδει με τον κύριο στόχο του γλωσσικού γραμματισμού σε μια κατεύθυνση περισσότερο κοινωνιοκεντρική, επικοινωνιακή και λιγότερο γλωσσοκεντρική  και αν δικαιούται να κατέχει μια κεντρική θέση στην εκπαίδευση στη θέση των εγχειριδίων με συλλογές αποσπασμάτων ως συστηματικό πρόγραμμα ενδυνάμωσης του γλωσσικού γραμματισμού στο Γυμνάσιο. Στην ερευνητική εργασία χρησιμοποιήθηκε ένας συνδυασμός ποιοτικής και ποσοτικής έρευνας. Ως ερευνητική μέθοδος χρησιμοποιήθηκε η εργαλειακή μελέτη περίπτωσης βασισμένη στην έρευνα δράση, η οποία αποτελεί ένα σημαντικό μεθοδολογικό εργαλείο για την επίτευξη αλλαγής και βελτίωσης της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Στο πλαίσιο της έρευνας δράσης χρησιμοποιήθηκε ο συνδυασμός μεθόδων, που ονομάζεται «τριγωνοποίηση». Στη συγκεκριμένη ερευνητική εργασία εφαρμόστηκε η «τριγωνοποίηση δεδομένων» και χρησιμοποιήθηκαν τρεις μέθοδοι συλλογής δεδομένων (ημερολόγιο εκπαιδευτικού, ερωτηματολόγιο και ατομική συνέντευξη) από την ερευνήτρια-εκπαιδευτικό. Το ψηφιακό περιβάλλον του wiki με τις δομημένες ερωτήσεις απάντησε στα εξής ερωτήματα: αν το ψηφιακό περιβάλλον του wiki με τις δομημένες ερωτήσεις συνέβαλε θετικά στην οργάνωση, τη συνεργασία, την αυτενέργεια και τη συγκέντρωση των ομάδων, αν δημιούργησε ένα διαδραστικό, ελκυστικό και διαφορετικό περιβάλλον μάθησης, αν ενίσχυσε τις δεξιότητες κατανόησης και ερμηνείας του κειμένου και, αν η  Ψηφιακή Λέσχη Ανάγνωσης ως “καλή πρακτική” θα μπορούσε να συμβάλλει στον εμπλουτισμό και την ενδυνάμωση ενός επίσημου προγράμματος εγγραμματισμού στη γυμνασιακή δευτεροβάθμια εκπαίδευση με στόχο να  τονώσει το αναγνωστικό κίνητρο των μαθητών/τριών. Συμπερασματικά, καθίσταται αναγκαίος ο σχεδιασμός και η υλοποίηση στοχευμένων και ποικίλων καινοτόμων δράσεων προώθησης της κουλτούρας της ανάγνωσης στο σχολείο και η εφαρμογή καλών πρακτικών ψηφιακού γραμματισμού, για να ερευνηθεί το αναγνωστικό κίνητρο των μαθητών/τριών, να εκτιμηθούν οι ωφέλειες από τη χρήση της ψηφιακής τεχνολογίας στη μάθηση, την αποτελεσματική διαχείριση και απόκτηση της γνώσης καθώς και την ανάπτυξη των λεγόμενων «ήπιων δεξιοτήτων».

Λεπτομέρειες άρθρου
  • Ενότητα
  • Άρθρα
Λήψεις
Τα δεδομένα λήψης δεν είναι ακόμη διαθέσιμα.
Αναφορές
Aarnoutse, C., & Schellings, G. (2003) Learning reading strategies by triggering reading motivation. Educational Studies, 29(4), 387-409.
Altrichter, H., Posch, P. & Somekh, B. (2001) Οι εκπαιδευτικοί Ερευνούν το Έργο τους. Μια εισαγωγή στις Μεθόδους της Έρευνας Δράσης. Δεληγιάννη, Μ.
(μτφρ), Αθήνα, Μεταίχμιο.
Alvermann, D. E. (2008) Why bother theorizing adolescents’ online literacies for classroom practice and research? Journal of Adolescent & Adult Literacy, 52(1), 8–19.
Ακίδου, Ν. (2017) Σχεδιασμός, εφαρμογή και αξιολόγηση ενός προγράμματος φιλαναγνωσίας σε μουσείο.
Ακριβούση, Ε. (2009) Λέσχες ανάγνωσης στο σχολείο: το μάθημα της λογοτεχνίας και παραγωγή διδακτικού υλικού: διπλωματική εργασία, μεταπτυχιακή εργασία. Ανακτήθηκε από http://ir.lib.uth.gr/bitstream/handle/11615/14281/P0014281.pdf?sequence=1&isAllowed=y
Anisimova, T. & Thomson (2012) S.B. Using multi-method research methodologies for more informed decision making, JOAAG, Vol. 7. No.1, σελ. 96-104.
Αρτζανίδου Ε. & Κουράκη Χ. (2014) Φιλαναγνωσία και Δημιουργική
Γραφή, στο Πρακτικά 1ου Διεθνούς Συνεδρίου «Δημιουργική Γραφή», 4 – 6 Οκτωβρίου, 2013, Αθήνα.
Αυγητίδου, Σ. (2011) Η αξιοποίηση των ημερολογίων στην εκπαιδευτική έρευνα-
δράση: προϋποθέσεις και διαδικασίες». Action Researcher in Education, 2,
-48. Ανακτήθηκε από
pdf
Bassey M. (1999) Case study research in educational settings, Open University press, Buckingham.
Berlin L., Brooks-Gunn J., McCarton C., & McCormick M. (1998) The effectiveness of early intervention: examining risk factors and pathways to enhanced development, Journal of Preventive Medicine, 27(2), p. 238–245.
Βρεχτούρα, Α. (2010) Η συμβολή των αναγνωστικών κοινοτήτων στη διδασκαλία της Λογοτεχνίας, μεταπτυχιακή εργασία. Ανακτήθηκε από http://ir.lib.uth.gr/bitstream/handle/11615/41747/8603.pdf?sequence=2&isAllowed=y
Burns, B. (1998) Changing the classroom climate with literature circles, Journal of Adolescent andAdult Literacy, Vol. 42, No. 2, p.124-130.
Candler, L: Getting started with Classroom book clubs. Retrieved from https://www.lauracandler.com/files/literacy/literature-circles/
Clark, C. & Rumbold, K. (2006) Reading for pleasure. A research overview. Retrieved from http://www.literacytrust.org.uk/assets/0000/0562/Reading_pleasure_2006.pdf
Clarke, L. & Holwadel, J. (2007) Help! What Is Wrong With These Literature Circles and How Can We Fix Them? The Reading Teacher, Vol 61, No. 1, p. 20-29
Cohen, L., Manion, L., & Morrison, K. (2002) Research methods in education, Routledge.
Colwell, J., Woodward, L., & Hutchinson, A. (2018) Out-of-School Reading and Literature Discussion: An Exploration of Adolescents' Participation in Digital Book Clubs. Online Learning, 22(2). Retrieved from https://digitalcommons.odu.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1062&context=teachinglearning_fac_pubs
Combes, Β. & Ring, J. (2004) If you help us built it, we will come! - The role of the Teacher Librarian as an on-line curriculum facilitator and innovator. ASLA On-line I: Constructing Communities of Learning and Literacy On-line Conference, May 2004.
Conant, Alissa A. (2018) Implementation of Literature Circles in Oregon Middle Schools, University Honors Theses, Paper 635. Retrieved from https://pdxscholar.library.pdx.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1781&context=honorstheses
Cox, E & Mathis, S. (2007) Sharing Stories: Collaborative Literature Circles. North Carolina School Library Media Association, Annual Conference. Winston-Salem,
NC.
Crane, N., Zusho, A., Ding, Y., & Cancelli, A. (2016) Domain-specific metacognitive calibration in children with learning disabilities. Contemporary Educational Psychology, corrected proof - available online 12 October 2016.
Daniels, H. (2002) Literature circles: Voice and choice in book clubs and reading groups (2nd ed.). York, ME: Stenhouse.
Daniels, H. (2002) Rethinking role sheets. Voices from the Middle, 10(2), 44–45. Retrieved from http://search.proquest.com.jproxy.lib.ecu.edu/docview/213932759?accountid=10639
Day, D. & Kroon, S. (2015) Online Literature Circles Rock! Organizing Online Literature Circles in a Middle School Classroom. Middle School Journal, V.42, No2, p.18-28.
Denton, C., Wolters, C., York, M., Swanson, E., Kulesz, A., & Francis, D. (2015) Adolescents' use of reading comprehension strategies: Differences related to reading proficiency, grade level, and gender, Learning and Individual Differences, 37, 81-95.
Denzin, N. K. (2012) Triangulation 2.0. Journal of mixed methods research, 6(2), 80-88.
Dohn, N. (2009) Web 2.0 – mediated Learning Inherent Tensions and Evident Challenges. International Journal of Computer- Supported Collaborative Learning, 4(3), 343-363.
Eccles, J., & Wigfield, A. (2002) Motivational beliefs, values and goals, Annual Review of Psychology, 53, 109-132.
Edmondson, E. (2012) Wiki literature circles: Creating digital learning communities, English Journal, 101(4), 43–49. Retrieved from http://search.proquest.com.jproxy.lib.ecu.edu/ docview/935880835?accountid=10639
Ellis, R.A., & Calvo, R.A. (2004) Learning through discussions in blended
environments, Educational Media International, 41, 236-274.
Farinacci, M. (1998) We have so much to talk about: Implementing literature circles as an action-research project. The Ohio Reading teacher, Vol. 32, No. 2, p. 4-11.
Johnson, D. W. & Johnson, R.T. (1994) Cooperative learning in the culturally diverse classroom. In DeVillar, R.A., Faltis, C.J., & Cummins, J.P. (eds.), Cultural diversity
in schools.
Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής (2019) Οδηγίες για τη διδασκαλία της Νεοελληνικής Γλώσσας και Γραμματείας και της Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας και Γραμματείας στο Γυμνάσιο για το σχολικό έτος 2019 – 2020. Ανακτήθηκε από https://www.esos.gr/sites/default/files/articles-legacy/-_143773_-_2019_-_odigies_filologika_gymnasioy_2019_20_a_i_130254.pdf
Καλαφάτης Κ., Εγχειρίδιο χρήσης Pbworks. Ανακτήθηκε από https://www.slideshare.net/kkalafatis/pbworks-41888366
Καρακίτσιος Α.(2012) Φιλαναγνωσία: εδώ είναι το ταξίδι, Αθήνα, Ψυχογιός.
Κασκάλη, Ά. (2018) Teaching Literary Text in High School EFL Learners with the use of Traditional and Digital Means to Develop their Communication Skills and Promote their Motivation.
Κατελής, Β. (2007) On line αναγνωστικές κοινότητες: Μια πρόταση για την καλλιέργεια λογοτεχνικής κουλτούρας με τη χρήση τεχνολογίας, μεταπτυχιακή εργασία. Ανακτήθηκε από http://ir.lib.uth.gr/bitstream/handle/11615/14165/P0014165.pdf?sequence=1&isAllowed=y
Κατσίκη-Γκίβαλου Ά., Πολίτης, Δ., Χαλκιαδάκη, Α. & Τσιαμπάση, Φ. (2011) Καλλιεργείται η αγάπη για το διάβασμα; Τόποι ανάγνωσης και τρόποι εκπαίδευσης. Πρόγραμμα επιστημονικών μελετών 2011. Κοινωφελές ίδρυμα Ιωάννη Σ. Λάτση. Ανακτήθηκε από http://www.latsis- 126 foundation.org/content/actions/action_230/inline/ell/actionInline_230_5550534 0d3e5b.pdf
King, C. (2001) I like group reading because we can share ideas: the role of talk within the Literature Circles, Reading, Vol. 35, No. 1, p. 32-36.
Kissel, B., Hathaway, J. I., & Wood, K. D. (2010) Digital collaborative literacy: Using wikis to promote social learning and literacy development. Middle School Journal, 41(5), 58-64. Ανακτήθηκε από https://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/00940771.2010.11461742?journalCode=umsj20
Kogan, S. M., Wejnert, C., Chen, Y. F., Brody, G. H., & Slater, L. M. (2011) Respondent-driven sampling with hard-to-reach emerging adults: An introduction and case study with rural African Americans, Journal of Adolescent Research, 26(1), 30-60.
Κωσταρίδου-Ευκλείδη, Α. (2011) Μεταγνωστικές διεργασίες και αυτορύθμιση, Αθήνα, Πεδίο
Κώστας, Α. (2018) Από το Web 2.0 στη μάθηση 2.0: πώς η δυνατότητα του Μέσου διαμορφώνει ένα νέο πλαίσιο μάθησης. Εισήγηση στη 2η Επιστημονική Ημερίδα: Νέα Μέσα-Νέα Μάθηση, σελ.63-80, Αθήνα, Γρηγόρη.
Labue, M. (2015) Integrating Wiki Technology into Middle School Literature Circles, East Carolina University. Ανακτήθηκε από (http://thescholarship.ecu.edu/handle/10342/4838?show=full
Larson, Lotta C. (1911) Reader Response Meets New Literacies: Empowering Readers in Online Learning Communities, The Reading Teacher, 62(8), 638–48. Retrieved from https://doi.org/10.1598/RT.62.8.2
Leu, D. L., Kinzer, C. K., Coiro, J., Castek, J., & Henry, L. A. (2013) New literacies: A duallevel theory of the changing nature of literacy, instruction, and assessment. In D. E. Alvermann, N. J. Unrau, & R. B. Ruddell (eds.) Theoretical models and processes of reading (6th ed., pp. 1150–1181), Newark, DE, International Reading Association.
Λυμπερά, Σ., & Lympera, S. (2017) Η συμβολή των παιδικών βιβλιοθηκών στην προώθηση της φιλαναγνωσίας, Ανακτήθηκε από http://hypatia.teiath.gr/xmlui/bitstream/handle/11400/20188/Final%20Lympera%20Sofia_filanagnosia.pdf?sequence=4
Μαγγόπουλος, Γ. (2015) Η μελέτη περίπτωσης ως ερευνητική στρατηγική στην αξιολόγηση προγραμμάτων: θεωρητικοί προβληματισμοί. Το Βήμα των Κοινωνικών Επιστημών, 16(64).
Μαλαφάντης, Κ. (2006) Παιδαγωγικές πρακτικές για την προαγωγή της φιλαναγνωσίας των παιδιών. Πρακτικά του Ελληνικού Ινστιτούτου Εφαρμοσμένης Παιδαγωγικής και Εκπαίδευσης (ΕΛΛ.Ι.Ε.Π.ΕΚ.) στο 3ο Πανελλήνιο Συνέδριο με θέμα: Κριτική, Δημιουργική, Διαλεκτική Σκέψη στην Εκπαίδευση: Θεωρία και Πράξη, Αθήνα, 13-14 Μαΐου 2006.
McLoughlin, C., & Lee, M. J. (2008) The three p's of pedagogy for the networked society: Personalization, participation, and productivity, International Journal of Teaching and Learning in Higher Education, 20(1), 10-27.
Miller, D. (2009) The book whisper: Awakening the inner reader in every child, San Francisco, Jossey Bass, στο Life Long Readers, το Ευρωπαϊκό Πλαίσιο για την Προώθηση της Φιλαναγνωσίας από Εκπαιδευτικούς, Βιβλιοθηκονόμους και Διευθυντές. Ανακτήθηκε από http://www.lifelongreaders.org/flipbooks/LiRe_FRAMEWORK_GREEK.pdf
Moreillon, J. (2009) Learning and teaching in WANDA wiki wonderland: Literature circles in the digital commons, Teacher Librarian, 37(2), 23–28. Retrieved from http://search.proquest.com.jproxy.lib.ecu.edu/docview/224872647?accountid=10639
Παπαδάτος Γ. (2009) Παιδικό βιβλίο και φιλαναγνωσία, θεωρητικές αναφορές και προσεγγίσεις –Δραστηριότητες, Πατάκης, Αθήνα
Πατέρα, Α. & Τσιλιμένη, Τ. (2012) Φιλαναγνωσία και κοινωνικοσυναισθηματική ανάπτυξη του παιδιού. Θεωρητικές προσεγγίσεις, δραστηριότητες και παιχνίδια, Αθήνα, Επίκεντρο.
Peterson, R. & Eeds, M. (1990) Grand conversations: Literature groups in action,
Markham, ON, Scholastic.
Pressley, M., & Afflerbach, P. (1995) Verbal protocols of reading: The nature of constructively responsive reading, Hillsdale, NJ, The Erlbaum Group.
Rosenblatt, L. M., & Booth, W. C. (1995) Literature as exploration.
Schlick Noe, K. L. & Johnson, N.L. (1999) Getting started with literature circles, Norwood, MA, Christopher – Gordon Publishers, Inc.
Smith, L., Borkowski, J., & Whitman, T. (2008) From reading readiness to reading competence: The role of self- regulation in at- risk children, Scientific Studies of Reading, 12, 131-152.
Staarman, J.K. (2003) Face-to-face talk to support computer-mediated discussion in a primary school literacy practice, Reading, 37(2), 73-80.
Stake R. (1995) The art of case study research, Sage, London.
Taboada, A., Tonks, S., Wigfield, A., & Guthrie, J. (2009) Effects of motivational and cognitive variables on reading comprehension, Reading and Writing, 22, 85-106.
Tu, C.H., & Corry, M. (2003) Designs, management tactics, and strategies in asynchronous learning discussions, The Quarterly Review of Distance Education, 4, 303-315.
Vygotsky, L.S. (1986) Thought and language, Cambrigde, MA, The MIT Press.
Vrugt, A., & Oort, F. (2008) Metacognition, achievement goals, study strategies and academic achievement: pathways to achievement, Metacognition Learning, 30, 128-146.
Χαλκιαδάκη Α., (2008) Τα πολλαπλά ‘στοιχήματα’ μιας ερευνητικής προσπάθειας, στο Γκίβαλου Ά., Καλογήρου Τ., & Χαλκιαδάκη Ά. (επιμ.)
Φιλαναγνωσία και Σχολείο, Αθήνα, Πατάκης, σ. 150.
Walker, J. C. (1985) Rebels with our applause? A critique of resistance theory in Paul Willis's ethnography of schooling, Journal of Education, 167(2), 63-83.
West, J. A., & West, M. L. (2009) Using wikis for online collaboration: The power of the read-write web, John Wiley & Sons. Retrieved from
Wigfield, A., Guthrie, J., Tonks, S., & Perencevich, K. (2004) Children’s motivation for reading: domain specificity and instructional influences, The Journal of Educational Research, 97, 299-309.
Wiki γιa to wiki. Ανακτήθηκε από http://dreamteam.wikidot.com/criteria
Wiki στην εκπαίδευση. Ανακτήθηκε από https://www.slideshare.net/gpalegeo/wiki-7056040
Williams, C.B., & Murphy, T. (2002) Electronic discussion groups: How initial
parameters influence classroom performance. EDUCAUSE Quarterly, 25, 21-29.
Wright, L. M. (2006) Guided reading, literature circles, and reading workshop, Journal of Adventist Education, 10-14.
Yin, R. (2009) Case Study Research: Design and Methods, Sage Publications, California.