Η διαμορφωτική αξιολόγηση σε προγράμματα σπουδών εξ Αποστάσεως Εκπαίδευσης
Δημοσιευμένα:
Μαΐ 4, 2026
Λέξεις-κλειδιά:
Διαμορφωτική αξιολόγηση, Κριτήρια αξιολόγησης, Ανατροφοδότηση, Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση, Ανάλυση περιεχομένου, Συσχετιστική έρευνα.
Περίληψη
Η διαμορφωτική αξιολόγηση στην Εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση είναι μια συνεχής μαθησιακή διαδικασία με στόχο τη βελτίωση της επίδοσης των εκπαιδευόμενων. Κρίσιμος παράγοντας είναι η παροχή άμεσης ανατροφοδότησης βάσει της οποίας οι εκπαιδευόμενοι εντοπίζουν αδυναμίες, προσαρμόζουν και αυτορρυθμίζουν τη μαθησιακή τους πορεία. Η παρούσα έρευνα, ποσοτικής προσέγγισης, εφάρμοσε τη μέθοδο της συσχέτισης και επιχειρεί την αποτύπωση του βαθμού επίδοσης των φοιτητών/-τριών, μεταπτυχιακού προγράμματος σπουδών εξ αποστάσεως εκπαίδευσης, σε διαδοχικές δραστηριότητες διαμορφωτικής αξιολόγησης και τη συσχέτισή του με τρία κριτήρια αξιολόγησης: συνάφεια, επάρκεια αιτιολόγησης-τεκμηρίωση και πληρότητα. Η συλλογή δεδομένων βασίστηκε στη μελέτη του περιεχομένου των 241 εξεταστικών δοκιμίων, των αντίστοιχων ανατροφοδοτικών σχολίων και τη βαθμολόγηση των κριτηρίων αξιολόγησης. Το υλικό αφορά τα έτη 2023-24 και 2024-25 της Θεματικής Ενότητας «ΕΤΑ 61: Μεθοδολογία Έρευνας, σχεδιασμός και συγγραφή επιστημονικής εργασίας» του ΠΜΣ «Εκπαίδευση και Τεχνολογίες σε συστήματα εξ αποστάσεως διδασκαλίας και μάθησης - Επιστήμες της Αγωγής» του ΕΑΠ. Τα ποσοτικά δεδομένα που προέκυψαν αναλύθηκαν με κριτήρια περιγραφικής στατιστικής ανάλυσης καθώς και με την εφαρμογή του συντελεστή συσχέτισης Pearson (r). Τα αποτελέσματα ανέδειξαν ότι η ποιότητα της ανατροφοδότησης και η δυνατότητα των φοιτητών/-τριών να την αξιοποιήσουν αποτελούν κρίσιμες προϋποθέσεις μάθησης και υπογραμμίζουν την ανάγκη για ανατροφοδότηση που εστιάζει περισσότερο στην ακαδημαϊκή τεκμηρίωση, στη δομή της επιχειρηματολογίας, στην ενίσχυση πρακτικών αυτοαξιολόγησης και στην κατανόηση των κριτηρίων επιτυχίας μέσω και της ενεργούς εμπλοκής των φοιτητών/-τριών.
Λεπτομέρειες άρθρου
- Πώς να δημιουργήσετε Αναφορές
-
- Ενότητα
- Άρθρα
Αυτή η εργασία είναι αδειοδοτημένη υπό το CC Αναφορά Δημιουργού – Μη Εμπορική Χρήση – Παρόμοια Διανομή 4.0.
Οι συγγραφείς των άρθρων που δημοσιεύονται στο περιοδικό διατηρούν τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας επί των άρθρων τους, δίνοντας στο περιοδικό το δικαίωμα της πρώτης δημοσίευσης. Άρθρα που δημοσιεύονται στο περιοδικό διατίθενται με άδεια Creative Commons 4.0 και σύμφωνα με την άδεια μπορούν να χρησιμοποιούνται ελεύθερα, με αναφορά στο/στη συγγραφέα και στην πρώτη δημοσίευση για μη κερδοσκοπικούς σκοπούς και με δικαίωμα τροποποίησης μόνον με παρόμοια διανομή (αν αναμείξετε, τροποποιήσετε, ή δημιουργήσετε πάνω στο υλικό, πρέπει να διανείμετε τις δικές σας συνεισφορές υπό την ίδια άδεια όπως και το πρωτότυπο).Λήψεις
Τα δεδομένα λήψης δεν είναι ακόμη διαθέσιμα.
Αναφορές
Andréou, A. & Papadopoulou, M. (2019). Αξιολόγηση της μάθησης και της διδασκαλίας: Θεωρία και πράξη. Gutenberg.
Antonova, K. & Tyrkheeva, N. (2021). Formative assessment of critical reading skills in higher education in Russia in the context of emergency remote teaching. The Journal of Teaching English for Specific and Academic Purposes, 9(2), 137–149. Doi: 10.22190/JTESAP2102137A
Bahati, B., Fors, U., Hansen, P., Nouri, J. & Mukama, E. (2019). Measuring Learner Satisfaction with Formative e-Assessment Strategies. International Journal of Emerging Technologies in Learning (Ijet), 14(07), 61. https://doi.org/10.3991/ijet.v14i07.9120
Beaumont, C., O’Doherty, M. & Shannon, L. (2008). Staff and student perceptions of feedback quality in the context of widening participation. The Higher Education Academy
Beerepoot, M. (2023). Formative and Summative Automated Assessment with Multiple-Choice Question Banks. Journal of Chemical Education, 100(8), 2947-2955. https://doi.org/10.1021/acs.jchemed.3c00120
Black, P. & Wiliam, D. (1998). Assessment and classroom learning. Assessment in Education: Principles, Policy & Practice, 5(1), 7–74. https://doi.org/10.1080/0969595980050102
Black, P. & Wiliam, D. (2018). Classroom assessment and pedagogy. Assessment in Education: Principles, Policy & Practice, 25(6), 551–575.https://doi.org/10.1080/0969594X.2018.1441807
Bryman, A. (2017). Μέθοδοι κοινωνικής έρευνας. Gutenberg.
Brookhart, S. M. (2019). How to create and use rubrics for formative assessment and grading (2nd ed.). ASCD.
Cosi, A., Voltas, N., Cantabrana, J., Morales, P., Calvo, M., Molina, S., … & Quiroga, M. (2020). Formative assessment at university through digital technology tools. Profesorado Revista De Currículum Y Formación Del Profesorado, 24(1), 164-183. https://doi.org/10.30827/profesorado.v24i1.9314
Drijvers, P., Thurm, D., Vandervieren, E., Klinger, M., Moons, F., Ree, H., … & Doorman, M. (2021). Distance mathematics teaching in Flanders, Germany, and the Netherlands during COVID-19 lockdown. Educational Studies in Mathematics, 108(1-2), 35-64. https://doi.org/10.1007/s10649-021-10094-5
Fabian, K., Topping, K. J. & Barron, I. G. (2018). Student perceptions of the effectiveness of formative assessment in an online learning environment. Open Praxis, 10(1), 29–44. doi.org
Gavranović, V. (2023). The Integrating Formative Assessment in Hybrid Pedagogy in Higher Education: From Theory to Practice. International Journal of Higher Education Pedagogies, 4(3), 23-37. https://doi.org/10.33422/ijhep.v4i3.471
Hansen, J. D. & Reich, J. (2021). Defining and measuring completion and assessment biases with respect to English language and development status: Not all MOOCs are equal. International Journal of Educational Technology in Higher Education, 18(1), Άρθρο 38. doi.org
Hattie, J. & Timperley, H. (2007). The power of feedback. Review of Educational Research, 77(1), 81–112.https://doi.org/10.3102/003465430298487
Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής. (2021). Οδηγός αξιολόγησης του μαθητή στο σύγχρονο σχολείο. ΙΕΠ.
Ινστιτούτο Εκπαιδευτικής Πολιτικής. (2023). Αξιολόγηση για τη μάθηση: Διαμορφωτικές πρακτικές στη σχολική τάξη. ΙΕΠ.
King, A. (2021). Implementing best practices from the Mastering Online Teaching (MOT) course to enhance student engagement during COVID‐19 and beyond. The FASEB Journal, 35(S1). https://doi.org/10.1096/fasebj.2021.35.s1.02619
Koutsouba, M., Koutsouba, K. & Giossos, Y. (2021). Elements of unfairness in e-learning distance higher education in COVID-19 era. Open Education: The Journal for Open and Distance Education and Educational Technology, 17(1), 126–138. doi.org
Κουστουράκης, Γ. Σ. (2020). Η διδασκαλία μέσω των γραπτών εργασιών στο Ανοικτό Πανεπιστήμιο. Ανοικτή Εκπαίδευση: Το Περιοδικό για την Ανοικτή και εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση και την Εκπαιδευτική Τεχνολογία, 16(1), 6–22. doi.org
Ματσαγγούρας, Η. (2018). Σύγχρονες προσεγγίσεις στη διδακτική και την αξιολόγηση. Γρηγόρης.
Makhafola, K. (2023). Demotivating online formative assessment strategies at an open distance learning university. Progressio: South African Journal for Open and Distance Learning Practice, 44(1). doi.org.
Mills, G. F., Gay L. R. & Airasian, P. (2017). Εκπαιδευτική Έρευνα. Ποσοτικές και Ποιοτικές Μέθοδοι - Εφαρμογές. Προπομπός
Nicol, D. J. & Macfarlane-Dick, D. (2006). Formative assessment and self-regulated learning: A model and seven principles of good feedback practice. Studies in Higher Education, 31(2), 199–218.https://doi.org/10.1080/03075070600572090
Qafzezi, E. & Kadi, F. (2023). Challenges of effective assessment of online learners. Facta Universitatis, Series: Teaching, Learning and Teacher Education, 7(1), 1-12.https://doi.org/10.22190/futlte220913001q
OECD. (2022). Education at a glance 2022: OECD indicators. OECD Publishing.https://doi.org/10.1787/3197152b-en
OECD. (2023). Synergies for better learning: An international perspective on evaluation and assessment. OECD Publishing.https://doi.org/10.1787/ed2b83ef-en
Ogange, B., Agak, J., Okelo, K., &Kiprotich, P. (2018). Student Perceptions of the Effectiveness of Formative Assessment in an Online Learning Environment. Open Praxis, 10(1), 29. https://doi.org/10.5944/openpraxis.10.1.705
Orsmond, P., Merry, S. & Reiling, K. (2005). Biology Students’ Utilizationof Tutors’ Formative Feedback: A Qualitative Interview Study. Assessment and Evaluation in Higher Education 30:4,369-386
Παπαδοπούλου, Μ. (2024). Ο ρόλος της ανατροφοδότησης στη μαθησιακή πορεία των φοιτητών/τριών στην εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση: η περίπτωση του μεταπτυχιακού προγράμματος Εκπαίδευση και τεχνολογίες σε συστήματα εξ αποστάσεως διδασκαλίας και μάθησης – επιστήμες της αγωγής (ΕΤΑ) του ΕΑΠ [Μεταπτυχιακή Διπλωματική Εργασία, Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο]. Απόθεσις. apothesis.eap.gr
Papanastasiou, K. & Zachos, D. (2022). Η παιδαγωγική αξιοποίηση της αξιολόγησης στη σχολική τάξη. Παιδαγωγική Επιθεώρηση, 74, 45–62.
Pokorny, H. & Pickford, P. (2010).Complexity, cuesand relationships: Students perceptions of feedback. Active Learning in Higher Education. 11:1, 21-30
Pishchukhina, O. (2022). Delivering the computing curriculum online: Challenges and opportunities. In L. Gómez Chova, A. López Martínez, & I. Lees (Eds.), ICERI2022 Proceedings: 15th Annual International Conference of Education, Research and Innovation (pp. 792–801). IATED. https://doi.org/10.21125/iceri.2022.0248.
Pintér, Z., Maróti, P., Kopjár, E., Gasz, B., Duga, Z., Rendeki, S., … & Schlégl, Á. (2022). Effectivity of Distance Learning in the Training of Basic Surgical Skills—A Randomized Controlled Trial. Sustainability, 14(8), 4727. https://doi.org/10.3390/su14084727
Sari, A. (2023). Thinking ‘out of the box’ when designing formative assessment activities for the e-portfolio. Journal of Curriculum Studies Research, 5(3), 113–130. doi.org
Sadler, D. R. (1989). Formative assessment and the design of instructional systems. Instructional Science, 18(2), 119–144.https://doi.org/10.1007/BF00117714
Schnell, R., Hill, P.B. & Esser, E. (2021). Μέθοδοι εμπειρικής κοινωνικής έρευνας. Προπομπός.
Scriven, M. (1967). The methodology of evaluation. In R. W. Tyler, R. M. Gagné, & M. Scriven (Eds.), Perspectives of curriculum evaluation (pp. 39–83). Rand McNally.
Scriven, M. (1991). Evaluation thesaurus (4th ed.). Sage Publications.
Σιούλης, Η. & Γαρδικιώτης, Α. (2013). Επικοινωνία φοιτητών εκπαιδευτή σε ένα πλαίσιο εξ αποστάσεως εκπαίδευσης: Αντιλήψεις των φοιτητών του Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου (Ε.Α.Π.) για την ανατροφοδότηση των γραπτών τους εργασιών. Ανοικτή Εκπαίδευση: Το Περιοδικό για την Ανοικτή και εξ Αποστάσεως Εκπαίδευση και την Εκπαιδευτική Τεχνολογία, 7(2Α), 212-236. doi.org.
Sharma, R. K. & Sharma, H. K. (2018). Using recommendation systems in MOOC. In Optimizing Knowledge Management in Digital Education (pp. 176–190). IGI Global. doi.org
Stearn, L. & Solomon, A., (2006). Effective faculty feedback: The roadless travelled. Assessing Writing, 11, 22-41
Subramaniam, N. K. & Raghavan, S. (2025). Integration of an AI-powered feedback system for formative assessment at the Open University Malaysia. Journal of Learning for Development, 12(3), 636–644. doi.org
Tang, N. & De Boeck, P. (2020). Psychometrics of MOOCs: Measuring learners’ proficiency. Psychologica Belgica, 60(1), 115–131. doi.org
William, D. (2006).Steadier Progress by Regular Rendezvous. Times Educational Supplement. Διαθέσιμο στο http://www.tes.co.uk/article.aspx?storycode=2266401(09/02/2012)(20/04/2012).
Wiliam, D. (2011). What is assessment for learning?. Studies in Educational Evaluation, 37(1), 3-14. https://doi.org/10.1016/j.stueduc.2011.03.001
Wiliam, D. & Thompson, M. (2017). Integrating assessment with instruction: What will it take to make it work? In C. A. Dwyer (Ed.), The future of assessment (pp. 53–82). Routledge.
Wiliam, D. (2018). Embedded formative assessment (2nd ed.). Solution Tree Press.
Zheng, H., Li, P. & Hu, C. (2019). Assessing the attractions of MOOCs from the perspective of scientometrics. IEEE Access, 7, 136409–136418. doi.org
Zhorova, I., Kokhanovska, O., Khudenko, O., Osypova, N. & Kuzminska, O. (2022). Teachers' training for the use of digital tools of the formative assessment in the implementation of the concept of the New Ukrainian School. Educational Technology Quarterly, 2022(1), 56-72. https://doi.org/10.55056/etq.11
