Η ΥΠΟΔΟΡΙΑ ΕΙΡΩΝΕΙΑ ΣΤΗ ΣΚΗΝΗ ΤΗΣ ΕΥΑΔΝΗΣ ΤΩΝ ΙΚΕΤΙΔΩΝ ΤΟΥ ΕΥΡΙΠΙΔΗ


Εξώφυλλο Παράβασις Τόμ. 20 / Cover Parabasis Vol. 20
Δημοσιευμένα: Νοε 24, 2025
Χρυσάνθη Μήττα
Περίληψη

Σκοπός της παρούσας εργασίας είναι η εξέταση της λανθάνουσας ειρωνείας στη σκηνή της Ευάδνης των Ικετίδων του Ευριπίδη, η οποία είναι υφασμένη μέσα σε έναν ιστό από νύξεις, αντιθέσεις, συγχωνεύσεις, αντικατοπτρισμούς και θολά όρια. Συγκεκριμένα, εστιάζω στη σύμμειξη του γάμου με τον θάνατο, τη θηλυκή βακχική έκσταση, έξοδο και παραβατικότητα, σε συνδυασμό με την αρρενωπή άρεια μανία και την επακόλουθη υπονόμευση ή τον επαναπροσδιορισμό των κοινωνικών ρόλων των φύλων. Το τελευταίο επιτυγχάνεται επίσης μέσω της υιοθέτησης αρσενικών αξιών από την «τραγική νύφη» στο πλαίσιο της «ηρωικής» της αυτοκτονίας, καθώς και μέσω του αντικατοπτρισμού της με τον σύζυγό της, Καπανέα, και τον πατέρα της, Ίφι. Επιπροσθέτως, το επίκεντρο της έρευνάς μου είναι η σχέση μεταξύ οἴκου και πόλεως, η σύγκρουση αλλά και ο συγκερασμός των αξιών και η προσωπική σημασιοδότησή τους, η δύναμη του συναισθήματος και οι επιπτώσεις του πολέμου στους ανθρώπους. Επιπλέον, οι ειρωνικοί υπαινιγμοί είναι εμφανείς στον συσχετισμό αλλά και στην αντίθεση μεταξύ της σκηνής και του Ελευσίνιου σκηνικού του δράματος και του μυθολογικού του πλαισίου.

Λεπτομέρειες άρθρου
  • Ενότητα
  • Μελέτες / Studies
Βιογραφικό Συγγραφέα
Χρυσάνθη Μήττα

Η Χρυσάνθη Μήττα σπούδασε Κλασική Φιλολογία στη Φιλοσοφική Σχολή του Εθνικού Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών και ολοκλήρωσε με άριστα τις μεταπτυχιακές σπουδές της στην «Ελληνική Γλώσσα και Λογοτεχνία» του Ανοικτού Πανεπιστημίου Κύπρου. Είναι Διδάκτωρ του Τμήματος Θεατρικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πατρών με τίτλο διδακτορικής διατριβής: Ευριπίδη Ικέτιδες: Δραματουργία και επιτέλεση. Έχει συμμετάσχει στο ερευνητικό πρόγραμμα (ΕΣΠΑ) με θέμα: «Η μάσκα στην commedia dell’ arte και την αρχαία ελληνική κωμωδία. Συγκριτική και ιστορική προσέγγιση, με έμφαση στη μεθοδολογία της υπόκρισης» (Πανεπιστήμιο Πατρών, ακαδημαϊκός σύμβουλος κ. Άγις Μαρίνης). Στο πλαίσιο του ερευνητικού προγράμματος έχει λάβει μέρος στη συγγραφή του άρθρου: «The Mask in Commedia dell’Arte and Ancient Greek Comedy. Towards a comparative approach, with emphasis on the methodology of acting» (Mediterranean Chronicle, vol. 10, σ. 59-88, 2020), σε συνεργασία με τον  Άγι Μαρίνη και την Ελίνα Νταρακλίτσα. Αυτοτελείς δημοσιεύσεις: «Ο “απόηχος” του Οιδίποδος Τυράννου του Σοφοκλή στους Βρικόλακες του Ίψεν: ανθρώπινα όρια και σύγκρουση αξιών», Παράβασις/Parabasis 17-18/2 (2021-2022), σ. 59-78· «Η υφέρπουσα ειρωνεία των Ικετίδων του Ευριπίδη. Η σκηνική μεταφορά τους από το Εθνικό Θέατρο και τον ΘΟΚ (2019)», Ε. Προύσαλη (επιμ.) (2023). Παραστατικές Τέχνες στον 21ο αιώνα. Σύγχρονες Πρακτικές και Νέες Προοπτικές, Εκδόσεις Ευρασία, σ. 299-307 (Σύνδεσμος ανάκτησης: https://www.greektheatrecritics.gr/?p=1574), Πρακτικά του Συνεδρίου «Θέατρο και παραστατικές τέχνες τον 21ο αιώνα: η αγωνία και ο αγώνας του επαναπροσδιορισμού», 1-3 Οκτωβρίου 2021, Ελληνική Ένωση Κριτικών Θεάτρου και Παραστατικών Τεχνών. Εργάζεται ως φιλόλογος στη Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση.