Αξιοποίηση των ψηφιακών τεχνολογιών με στόχο τη μάθηση σε χώρους πολιτισμού: μία κριτική θεώρηση επιλεγμένων παραδειγμάτων

PDF
Δημοσιευμένα: gen 1, 2011
Λέξεις-κλειδιά:
Τεχνολογίες μάθησης μη τυπική εκπαίδευση μουσεία
Νικολέτα Γιαννούτσου
Τμήμα Ηλεκ. Μηχανικών & Τεχν. Υπολογιστών, Πανεπιστήμιο Πατρών
Αλεξάνδρα Μπούνια
Τμήμα Πολιτισμικής Τεχνολογίας & Επικοινωνίας, Πανεπιστήμιο Αιγαίου,
Μαρία Ρούσσου
ΠΜΣ Μουσειακές Σπουδές, Πανεπιστήμιο Αθηνών και Makebelieve Design & Consulting
Νικόλαος Αβούρης
Τμήμα Ηλεκ. Μηχανικών & Τεχν. Υπολογιστών, Πανεπιστήμιο Πατρών
Περίληψη
Το άρθρο αυτό επιχειρεί μια κριτική παρουσίαση της τρέχουσας χρήσης τεχνολογιών για την υποστήριξη της μάθησης σε μουσεία και χώρους πολιτισμού. Η εστίαση βρίσκεται σε εφαρμογές που έχουν αναπτυχθεί από φορείς εκτός μουσείων και δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στη σύγκριση των αποτελεσμάτων της έρευνας αυτής με προγενέστερη έρευνα που αφορά σε εκπαιδευτικές εφαρμογές που έχουν προκύψει από τα ίδια τα μουσεία. Η έρευνα στηρίχτηκε σε ανάλυση των εργασιών που παρουσιάστηκαν σε πρόσφατο συμπόσιο με θέμα δραστηριότητες μάθησης σε μουσεία με χρήση ΤΠΕ, και έχει αναπτυχθεί με αφετηρία άξονες που εξετάζουν πλευρές όπως η τεχνολογία και η εργαλειακή της χρήση, οι δραστηριότητες, ο χώρος και οι φορείς ανάπτυξης. Προκύπτει ότι η κύρια χρήση της τεχνολογίας παραμένει η μετάδοση πληροφορίας, αν και παρουσιάζονται προσπάθειες για σχεδιασμό που λαμβάνουν υπόψη τις δυνατότητες της τεχνολογίας, το περιεχόμενο του μουσείου και τον ιδιαίτερο χαρακτήρα του ως πλαισίου μάθησης.
Λεπτομέρειες άρθρου
  • Ενότητα
  • Articles
Λήψεις
Τα δεδομένα λήψης δεν είναι ακόμη διαθέσιμα.
Αναφορές
Altheide, D. (1987). Ethnographic content analysis. Qualitative Sociology, 10, 65-77.
Bellotti, F., Berta, R., de Gloria, A., & Margarone, M. (2002). User testing a hypermedia tour guide. Pervasive Computing, 1(2), 33-41.
Brown, J.S., Collins, A., & Duguid, P. (1989). Situated cognition and the culture of learning. Educational Researcher, 18, 32-42.
Dodd, J., & Jones, C. (2009). Τα ‘Γενικά Αποτελέσματα της Μάθησης’: Ένα εννοιακό πλαίσιο για την κατάδειξη της επίδρασης της μάθησης στα μουσεία. Τετράδια Μουσειολογίας, 6, 11-19.
Exploratorium. (2001). Electronic Guidebook Forum Report. Retrieved 25 June 2010, from http://www.exploratorium.edu/guidebook/forum/report/index.html.
Economou, M., & Pujol Tost, L. (2008). Educational tool or expensive toy ? Evaluating VR evaluation and its relevance for virtual heritage. In Y.E. Kalay, T. Kvan & J. Affleck (eds.), New Heritage: New Media and Cultural Heritage (pp. 242-260). London and N. York: Routledge.
Falk, J.H. (2006). The impact of visit motivation on learning: using identity as a construct to understand the visitor experience. Curator, 49(2), 151-166.
Falk, J.H., & Dierking, L. (2000). Learning from museums. Visitor experiences and the making of meaning. Walnut Creek: Altamira Press.
Falk, J.H., & Dierking, L. (2008). Enhancing visitor interaction and learning with mobile technologies. In L. Tallon & K. Walker (eds.), Digital Technologies and the museum experience: Handheld devices and other media (pp. 19-34), Lanham: Altamira Press.
Falk, J.H., Moussouri, T., & Coulson, D. (1998). The effect of visitors’ agenda on museum learning. Curator, 41, 107-120.
Falk, J.H., Heimlich, J.E., & Bronnenkant, K. (2008). Using identity-related visit motivations as a tool for understanding adult zoo and aquarium visitor's meaning making. Curator, 51(1), 55-79.
Hall, T., Ciolfi, L., Hickey, N., & Bannon, L. (2002). From hands-on to minds-on: toward the design of interaction and technology to enhance children’s learning in a museum. Proceedings of ICLS2002: The fifth International Conference of the Learning Sciences (ICLS), 23-26 October 2002, Seattle, Washington.
Hawkey, R. (2004). Learning with Digital Technologies in Museums, Science Centres and Galleries (p. 25). Report 9, London, UK: NESTA FutureLab.
Hein, G. (1998). Learning in the Museum. London, Routledge.
Hooper-Greenhill. E., Dodd, J. Moussouri, T., Jones, C., Pickford, C., Herman, C., Morrison, M., Vincent J., & Toon, R. (2003). Measuring the outcomes and impact of learning in museums, archives and libraries. Leicester: Research Centre for Museums and Galleries, University of Leicester, Retrieved 25 June 2010, from https://lra.le.ac.uk/bitstream/2381/65/1/LIRP%20end%20of%20project%20paper.pdf.
Hsi, S. (2004). I-guides in progress: two prototype applications for museum educators and visitors using wireless technologies to support informal science learning. Proceedings of the 2nd IEEE International Workshop on Wireless and Mobile Technologies in Education (pp. 187-192). Jungli, Taiwan.
Krippendorffm, K. (2004 ). Content analysis: An introduction to its methodology. Sage Publications (2nd ed.).
Lagrange, J.B. (1999). Complex calculators in the classroom: theoretical and practical reflections on teaching pre-calculus. International Journal of Computers for Mathematical Learning, 4(1), 51-81.
Malone, T. W., & Lepper, M. R. (1987). Making learning fun: A taxonomy of intrinsic motivations for learning. In R. E. Snow & M. J. Farr (eds.), Aptitude, learning, and instruction: Cognitive and affective process analyses (pp. 223-253). Hillsdale, NJ: Lawrence Erlbaum Associates.
Mariotti, M.A. (2002). Influence of technologies advances on students’ math learning. In L. English, M.G. Bartolini Bussi, G. Jones, R. Lesh & D. Tirosh (eds.), Handbook of International Research in Mathematics Education (pp. 695-723). Hillsdale, NJ: Lawrence Erbaum Associates.
Mayer, R.E. (2001). Multimedia Learning. Cambridge Mass., Cambridge University Press.
Mayr, E. (2007). Goal-awareness and goal-adaptive information presentation. In M.E. Auer & A. Al-Zoubi (eds.), 2nd International Conference on Interactive Mobile and Computer-Aided Learning Kassel: Kassel University Press. Retrieved 25 June 2010, from http://www-vs.informatik.uni-ulm.de/DE/intra/bib/2007/IMCL/papers/176_Final_Paper.pdf )
Meisner, R., Lehn, D. V., Heath, C., Burch, A., Gammon, B., & Reisman, M. (2007). Exhibiting performance: Co-participation in science centres and museums. International Journal of Science Education, 29(12), 1531-1555.
Morrissey, K. (2002). Pathways among objects and museum visitors. In S. G. Paris (ed.), Perspectives on object-centered learning in museums (pp. 285-299). Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum Associates.
Pekarik, A. J., Doering, Z.D., & Karns, D.A. (1999). Exploring satisfying experiences in museums. Curator, 42, 152-173.
Pierroux, P., Kaptelinin, V., Hall, T., Walker, K., Bannon, L., & Stuedahl, D. (2007). MUSTEL: Framing the design of technology-enhanced learning activities for museum visitors. ICHIM07, International Cultural Heritage Informatics Meeting, Toronto, Retrieved 25 June 2010, from http://www.archimuse.com/ichim07/abstracts/prg_335001539.html.
Proctor, N., & Tellis, C. (2003). The state of the art in museum handhelds in 2003. In D. Bearman & J. Trant (eds.), Museums and the Web 2003: Selected Papers from an International Conference, Charlotte, N.C., March 19-22, 2003 Retrieved 25 June 2010, from http://www.museumsandtheweb.com/mw2003/papers/proctor/proctor.html.
Resnick, M. (1996). New paradigms for computing, new paradigms for thinking. In Y. Kafai, & M. Resnick (eds.), Constructionism in practice.Designing thinking and learning in a digital world (pp. 255-268). New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates.
Roberts, L. (1997). From knowledge to narrative: Educators and the changing museum. Washington D.C. : Smithsonian Institution.
Roussou, M., Kavalieratou, E., & Doulgeridis, M. (2007). Children designers in the museum: Applying participatory design for the development of an art education program. In M. Bekker, J. Robertson & M. B. Skov (eds.), Interaction Design & Children (pp. 77-80). Aalborg, Denmark: ACM Press.
Sefton-Green, J. (2004). Literature review in informal learning with technology outside school. Report 7. London, UK: NESTA FutureLab, Retrieved 25 November 2010, from http://archive.futurelab.org.uk/resources/documents/lit_reviews/Informal_Learning_Review.pdf.
Schaller, D. T., Allison-Bunnell, S., Borun, M., & Chambers, M. B. (2002). How do you like to learn? Comparing user preferences and visit length of educational Web sites. Archives & Museum Informatics. Retrieved 25 November 2010, from http://www.museumsandtheweb.com/mw2002/papers/schaller/schaller.html.
Schraw, G., & Lehman, S. (2001). Situational interest: a review of the literature and directions for future research. Educational Psychology Review, 12, 23-52.
Sweller, J., van Merrioenboer, J.J.G., & Paas, F.G.W.C. (1998). Cognitive architecture and instructional design. Educational Psychology Review, 10, 251-296.
Tallon, L. (2008). Introduction: mobile, digital and personal. In L. Tallon and K. Walker (eds.), Digital Technologies and the Museum Experience: Handheld devices and other media (pp. xiii-xxv). Lanham: Altamira Press.
Tallon, L., & Walker, K. (eds.). (2008). Digital technologies and the museum experience: Handheld guides and other media. AltaMira Press.
Taxén, G. (2004). Introducing participatory design in museums. 8th Participatory Design Conference (PDC 04) “Artful integration: interweaving media, materials and practices” (Vol. 1, pp. 204-213). Toronto, Canada: ACM Press.
Verillon, P., & Rabardel, P. (1995). Cognition and artifacts: a contribution to the study of thought in relation to instrumental activity. European Journal of Psychology of Education, 10(1), 77-101.
Veron E., & Levasseur, M. (1983). Ethnographie de l'exposition. Bibliothèque Publique d'Information. Paris: Centre Georges Pompidou.
Walsh, P. (1997). The Web and the Unassailable Voice. In D. Bearman & J. Trant (eds.), Museums and the Web 1997: Conference Proceedings. Pittsburgh: Archives and Museum Informatics. Retrieved 25 November 2010, from http://www.archimuse.com/mw97/speak/walsh.htm.
Yiannoutsou, N., & Avouris, N. (2010). Reflections on use of location-based playful narratives for learning. Proceedings of the International Conference for Mobile Learning (pp. 149-157). Porto, Portugal.
Αντωνίου, Α., Λυκουρέντζου, Ι., & Λέπουρας, Γ. (2010). Προσαρμοζόμενες εκπαιδευτικές εφαρμογές για μουσεία: συνδυάζοντας τις γνωσιακές απαιτήσεις και τη φυσική κίνηση του επισκέπτη. Στο Α. Τζιμογιάννης (επιμ.), Πρακτικά Εργασιών 7ου Πανελλήνιου Συνεδρίου με Διεθνή Συμμετοχή «Οι ΤΠΕ στην Εκπαίδευση» (τόμος ΙΙ, σ. 719-726). Κόρινθος.
Γεωργούτσου, Μ., Παναγιωτάκη, Μ.Α., & Κολιόπουλος, Δ. (2010). Εφαρμογή ενός εκπαιδευτικού προγράμματος για την έννοια της σκιάς μέσω της χρήσης προσομοιώσεων του δικτυακού τόπου του μουσείου Cité des Sciences et de l’ Industrie. Στο Α. Τζιμογιάννης (επιμ.), Πρακτικά Εργασιών 7ου Πανελλήνιου Συνεδρίου με Διεθνή Συμμετοχή «Οι ΤΠΕ στην Εκπαίδευση» (τόμος ΙΙ, σ. 727-735). Κόρινθος.
Γιαννούτσου, Ν., & Αβούρης, Ν. (2010). Η τεχνολογία, τα μουσεία, η μάθηση, η αφήγηση και το παιχνίδι: προς μία ιστορία συνάντησης. Στο Α. Τζιμογιάννης (επιμ.), Πρακτικά Εργασιών 7ου Πανελλήνιου Συνεδρίου με Διεθνή Συμμετοχή «Οι ΤΠΕ στην Εκπαίδευση» (τόμος ΙΙ, σ. 693-700). Κόρινθος.
Γκιρτζή, Μ., & Μπουντίδου, Α., (2010). «Στη Via Regia περπατώ και το Γαλέριο συναντώ»: Ένα εκπαιδευτικό πρόγραμμα για τη Ρωμαϊκή Θεσσαλονίκη σχεδιασμένο με ΤΠΕ. Στο Α. Τζιμογιάννης (επιμ.), Πρακτικά Εργασιών 7ου Πανελλήνιου Συνεδρίου με Διεθνή Συμμετοχή «Οι ΤΠΕ στην Εκπαίδευση» (τόμος ΙΙ, σ. 745-752). Κόρινθος.
Δημαράκη, Ε. (2008). Ψηφιακή διαμεσολάβηση της μάθησης για το παρελθόν: σχεδιασμός εφαρμογών για την ενορχήστρωση μαθησιακής δραστηριότητας. Στο Ν. Νικονάνου & Κ. Κασβίκης (επιμ.), Εκπαιδευτικά Ταξίδια στο Χρόνο: Εμπειρίες και Ερμηνείες του Παρελθόντος (σ. 154-188). Αθήνα, Πατάκης.
Καβαλιεράτου, Ε., & Ρούσσου, Μ. (2009). Η εφαρμογή της μεθόδου του ‘συμμετοχικού σχεδιασμού’ για τον σχεδιασμό ψηφιακού εκπαιδευτικού προγράμματος με νεαρούς επισκέπτες στην Εθνική Πινακοθήκη-Μουσείο Αλεξάνδρου Σούτσου. Τετράδια Μουσειολογίας, 6, 84-89.
Καβαλιεράτου, Ε., & Ρούσσου, Μ. (2010). Σχεδιασμός ψηφιακού εκπαιδευτικού προγράμματος στην Εθνική Πινακοθήκη – Μουσείο Αλεξάνδρου Σούτζου με τη συνεργασία μαθητών. Στο Α. Τζιμογιάννης (επιμ.), Πρακτικά Εργασιών 7ου Πανελλήνιου Συνεδρίου με Διεθνή Συμμετοχή «Οι ΤΠΕ στην Εκπαίδευση» (τόμος ΙΙ, σ. 753-761). Κόρινθος.
Kέντρου, Ε. (2010). Η χρήση των podcasts ως εργαλεία μη τυπικής μάθησης σε φορείς Πολιτισμού. Στο Α. Τζιμογιάννης (επιμ.), Πρακτικά Εργασιών 7ου Πανελλήνιου Συνεδρίου με Διεθνή Συμμετοχή «Οι ΤΠΕ στην Εκπαίδευση» (τόμος ΙΙ, σ. 763-768). Κόρινθος.
Μπήτρος, Ι., Δημητρόπουλος, Λ., Βρέλλης, Ι., Βέρρα, Μ., Σιντόρης, Χ., & Αβούρης, Ν. (2010). Μαθαίνοντας σε εικονικά μουσεία. Στο Α. Τζιμογιάννης (επιμ.), Πρακτικά Εργασιών 7ου Πανελλήνιου Συνεδρίου με Διεθνή Συμμετοχή «Οι ΤΠΕ στην Εκπαίδευση» (τόμος ΙΙ, σ. 737-744). Κόρινθος.
Μπούνια, Α., & Νικονάνου, Ν. (2008). Μουσειακά αντικείμενα και ερμηνεία: δημιουργώντας την εμπειρία, επιδιώκοντας την επικοινωνία», στο Ν. Νικονάνου, & Κ. Κασβίκης (επιμ.), Εκπαιδευτικά ταξίδια στο χρόνο: Εμπειρίες και ερμηνείες του παρελθόντος (σ. 66-95). Αθήνα: Εκδόσεις Πατάκη.
Μπούνια, Α., Οικονόμου, Μ., & Πιτσιάβα, Ε-Μ. (2010). Η χρήση νέων τεχνολογιών σε μουσειακά εκπαιδευτικά προγράμματα: Αποτελέσματα έρευνας στα ελληνικά μουσεία. Στο Μ. Βέμη & Ε. Νάκου (επιμ.), Μουσεία και Εκπαίδευση (σ. 335-348). Αθήνα: Νήσος.
Νικονάνου, Ν. (2010). Μουσειοπαιδαγωγική: από τη θεωρία στην πράξη, Εκδόσεις Πατάκη, Αθήνα.
Σιντόρης Χ., Γιαννούτσου Ν., Στόικα Α., & Αβούρης Ν. (2010). Πλαίσιο αξιολόγησης χωρο-ευαίσθητων παιχνιδιών με στόχο τη μάθηση σε χώρους πολιτισμού. Στο Α. Τζιμογιάννης (επιμ.), Πρακτικά Εργασιών 7ου Πανελλήνιου Συνεδρίου με Διεθνή Συμμετοχή «Οι ΤΠΕ στην Εκπαίδευση» (τόμος ΙΙ, σ. 711-718). Κόρινθος.
Τζιμογιάννης, Α. (επιμ.) (2010). Πρακτικά Εργασιών 7ου Πανελλήνιου Συνεδρίου με Διεθνή Συμμετοχή «Οι ΤΠΕ στην Εκπαίδευση», Τόμοι Ι & ΙΙ. Κόρινθος: Τμήμα Κοινωνικής και Εκπαιδευτικής Πολιτικής, Πανεπιστήμιο Πελοποννήσου, Ανακτήθηκε στις 23 Σεπτεμβρίου 2010, από http://korinthos.uop.gr/~hcicte10.
Χιώτη, Α. (2010). Ο σχεδιασμός ψηφιακής αφηγηματικής εμπειρίας με θέμα τους Ταφικούς Κύκλους Α’ και Β’ των Μυκηνών για μαθητές του Γυμνασίου. Στο Α. Τζιμογιάννης (επιμ.), Πρακτικά Εργασιών 7ου Πανελλήνιου Συνεδρίου με Διεθνή Συμμετοχή «Οι ΤΠΕ στην Εκπαίδευση» (τόμος ΙΙ, σ. 701-709). Κόρινθος.