Η διαφοροποίηση στη διδασκαλία της Ιστορίας με την αξιοποίηση διαδραστικών εκπαιδευτικών λογισμικών

PDF (ελληνικά)
Published: Jan 1, 2014
Αναστασία Δ. Βακαλούδη
Σχολική Σύμβουλος Φιλολόγων Θεσσαλονίκης & Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο
Βασίλειος Δαγδιλέλης
Τμήμα Κοινωνικής και Εκπαιδευτικής Πολιτικής Πανεπιστημίου Μακεδονίας
Abstract

Η παρούσα εργασία παρουσιάζει τα ευρήματα μίας έρευνας που είχε ως κύριο σκοπό της την εξέταση της αποτελεσματικότητας των διδασκαλιών, αλλά και τη βελτίωση της ίδιας της διδασκαλίας της Ιστορίας με την αξιοποίηση των Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνίας (ΤΠΕ). Οι παραδοσιακές μέθοδοι διδασκαλίας της Ιστορίας, που εφαρμόζονται στα ελληνικά σχολεία, δεν επιτυγχάνουν ουσιαστικά αποτελέσματα, όπως δείχνει ένα πλήθος ερευνών. Η έρευνα είχε ως σκοπό να διερευνήσει τις δυνατότητες που προσφέρουν οι ΤΠΕ ώστε να βελτιωθεί η διδασκαλία αυτή. Η έρευνα διεξήχθη κατά τα σχολικά έτη 2009-2010 και 2010-2011 και στηρίχθηκε σε διαθεματικές διδασκαλίες Ιστορίας, με την αξιοποίηση των ΤΠΕ, σε σχολεία της Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης (Γυμνάσια και Γενικά Λύκεια) του Νομού Θεσσαλονίκης. Τα αποτελέσματα καταδεικνύουν ότι οι μαθητές είχαν πολύ μεγαλύτερη προσωπική εμπλοκή στην επεξεργασία του θέματος που προτάθηκε, από όση θα είχαν σε μια παραδοσιακή διδασκαλία.

Article Details
  • Section
  • Articles
Downloads
Download data is not yet available.
References
Altrichter, H., Posch, P. & Somekh, B. (1993). Teachers investigate their work. London & New York: Routledge.
Ashby, R. & Lee, P. (1987). Discussing the evidence. Teaching History, 48, 13-17.
Barton, K.C. & Levstik, L.S. (1996). "Back when god was around and everything": Elementary children's understanding of historical time. American Educational Research Journal, 33(2), 419-454.
Brown Yoder, Μ. (1999). The student WebQuest. Retrieved 5 August 2014, from https://daretodifferentiate.wikispaces.com/file/view/webquest.pdf.
Burr, V. (1998). An Introduction to Social Constructionism. London & New York: Routledge. Davis Jr., O. L., Yeager, E. A., Foster, S. J. (eds.) (2001). Historical Empathy and Perspective Taking in the Social Studies. Oxford, England: Rowman & Littlefield Publishers, Inc.
Dodge, Β. (1999). Some thoughts about WebQuests. San Diego State University. Retrieved 25 July 2014, from http://webquest.sdsu.edu/about_webquests.html.
Donovan, S. M., & Bransford, J. D. (2005). Introduction. In S. M. Donovan & J. D. Bransford (eds.), How Students Learn: History in the Classroom (pp. 1-28). Washington, DC: The National Academies Press.
Duffy, T. M., & Cunningham, D. J. (1996). Constructivism: Implications for the design and delivery of instruction. In D. H. Jonassen (ed.), Educational Communications and Technology (pp. 170-199). New York: Simon & Schuster Macmillan.
Elliott, J. (1991). Action Research for Educational Change, Buckingham: Open University Press.
Engeström, Υ. (1987). Learning by expanding an activity-theoretical approach to developmental research. Helsinki: Orienta-Konsultit.
Fjuk, A. (1998). Computer support for distributed collaborative learning. Exploring a complex problem area. PhD Thesis, University of Oslo, Department of Informatics.
Fosnot-Twomey, C., & Perry, R. S. (2005). Constructivism: A psychological theory of learning. In C. Fosnot-Twomey (ed.), Constructivism: Theories, Perspectives, and Practice (pp. 8-38). New York: Teachers College Press. Retrieved 27 July 2014, from http://rsperry.com/fosnotandperry.pdf.
Hoepper, B. (2009). Stand inside my shoes: developing historical empathy. QHistory, 34-39.
Kemmis, S., & McTaggart, R. (2005). Participatory action research: Communicative action and the public sphere. In N. K. Denzin & Y. S. Lincoln (eds.), The Sage handbook of qualitative research (pp. 559–603). Thousand Oaks, CA: Sage Publication.
Lee, P. J., & Ashby, R. (2001). Empathy, perspective taking and rational understanding. In O. L. Davis Jr., E. A. Yeager, S. J. Foster (eds.), Historical Empathy and Perspective Taking in the Social Studies (pp. 21-50). Boulder CO: Rowman and Littlefield.
Levstik, L. S., & Barton, K. (2001). Doing history: Investigating with children in elementary and middle schools. Mahwah N.J: Lawrence Erlbaum Associates.
Limón, M. (2002). Conceptual change in history. In M. Limón & S. Mason (eds.), Reconsidering Conceptual Change: Issues in Theory and Practice (pp. 259-289). Dordrecht: Kluwer Academic Publishers.
Mattozzi, I. (1990). The historical culture: A model of construction. Faenza: Faenza Editrice.
Ngwenyama, O. K. (1991). The critical social theory approach to information systems: Problems and challenges. In H-E. Nissen, H. K. Klein, R. A. Hirschheim (eds.), Information Systems Research: Contemporary Approaches and Emergent Traditions (pp. 267-280). Amsterdam: NorthHolland. Reprinted in M. D. Myers & D.E. Avison (eds.), (2002), Qualitative Research in Information Systems: A Reader, London: Sage Publications.
Pattiz, A. E. (2004). The idea of history teaching: Using Collingwood’s idea of history to promote critical thinking in the high school history classroom. The History Teacher, 37(2), 239-249.
Peck, C. (2005). Introduction to the special edition of Canadian social studies: new approaches to teaching history. Canadian Social Studies, 39(2), Special Issue: New Approaches to Teaching History. Retrieved 21 July 2014, from http://www.educ.ualberta.ca/css/Css_39_2/Editorial_39_2.htm.
Poitras, E., & Lajoie, S. P. (2012). The MetahistoReasoning Tool: A metacognitive tool for fostering domain-specific metacognitive activities in learning through historical inquiry. Proceedings of 11th International Conference on Intelligent Tutoring Systems, Workshop on Self-Regulated Learning in Educational Technologies: Supporting, Modelling, Evaluating, and Fostering Metacognition with Computer-Based Learning Environments. Crete, Greece.
Poole, B. J. (1997). Education for an information age. Teaching in the computerized classroom. Boston: McGrow Hill.
Posch P. (2003). Action Research in Austria: A review. Educational Action Research, 11(2), 233-246.
Prakash, J. (o.D.) What are the main aims and objectives of Teaching History to students? Retrieved 21 July 2014, from http://www.preservearticles.com/201105216949/aims-and-objectives-of-teaching-history.html.
Rieber, L. P. (2005). Multimedia learning in games, simulations, and microworlds. In R. Mayer (Ed.), The Cambridge handbook of multimedia learning (pp. 549-567). New York: Cambridge University Press.
Romme, A. G. L. (2002). Microworlds for management education and learning. Retrieved 25 July 2014, from http://www.unice.fr/sg/resources/articles/romme_2002_microworlds-management-ed-learning.pdf.
Shannon, S. V. (2008). Using metacognitive strategies and learning styles to create self-directed learners. Institute for Learning Styles Journal, 1, 14-28. Retrieved 2 August 2014, from http://www.auburn.edu/~witteje/ilsrj/Journal%20Volumes/Fall%202008%20Volume%201%20PDFs/Metacognitive%20Strategies%20and%20Learning%20Styles.pdf.
Sutherland, R., Armstrong, V., Barnes, S., Brawn, R., Breeze, N., Gall, M., Matthewman, S., Olivero, F., Taylor, A., Triggs, P., Wishart, J. & John, P. (2004). Transforming teaching and learning: embedding ICT into everyday classroom practices. Journal of Computer Assisted Learning, 20, 413–425.
Vakaloudi, A., & Dagdilelis, Β. (2013). Differentiation in the teaching of Social Sciences with the development of Information and Communication Technologies. Proceedings of the 3d International Conference on Cognitonics, The Science about the Human Being in the Digital World, a subconference of the 16th International Multiconference, Information Society 2013 (vol. A, pp. 476-479). Institut Jožef Stefan, Ljubljana.
Αναστασίου, Ε. (2009). Υποστήριξη συνεργατικών δραστηριοτήτων μάθησης με το περιβάλλον LAMS. Πτυχιακή Εργασία, Θεσσαλονίκη: Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, Τμήμα Πληροφορικής.
Βακαλούδη, Α. Δ. (2003). Διδάσκοντας και Μαθαίνοντας με τις Νέες Τεχνολογίες. Θεωρία και Πράξη. Αθήνα: Πατάκη.
Βακαλούδη, Α. Δ. (2012). Μέθοδοι διδακτικής και αξιολόγησης στο σύγχρονο σχολείο. Θεσσαλονίκη: Αντώνης Σταμούλης.
Βακαλούδη, Α. Δ., & Δαγδιλέλης, Β. (2013α). Η διαφοροποίηση στη διδακτική της Ιστορίας με την αξιοποίηση του λογισμικού «Ιστορικός Άτλας-Centennia». Πρακτικά 3ου Πανελληνίου Συνεδρίου «Ένταξη των ΤΠΕ στην Εκπαιδευτική Διαδικασία», Πειραιάς: Ελληνική Επιστημονική Ένωση ΤΠΕ στην Εκπαίδευση (ΕΤΠΕ), Τμήμα Ψηφιακών Συστημάτων, Πανεπιστήμιο Πειραιώς. Ανακτήθηκε στις 30 Αυγούστου 2014, από http://www.etpe.eu/new/custom/pdf/etpe2041.pdf.
Βακαλούδη, Α. Δ., & Δαγδιλέλης, Β. (2013β). Η διαφοροποίηση στη διδακτική της Ιστορίας με την αξιοποίηση του λογισμικού «ΑΒΑΚΙΟ Ε-SLATE. Μικρόκοσμος “Μυκήνες”». Πρακτικά του 7ου Πανελληνίου Συνεδρίου των Εκπαιδευτικών για τις ΤΠΕ, «Αξιοποίηση των Τεχνολογιών Πληροφορίας και Επικοινωνίας στη διδακτική πράξη», Σύρος. Ανακτήθηκε στις 30 Αυγούστου 2014, από http://e-diktyo.eu/index.php?option=com_content&view=article&id=127&Itemid=132.
Βάμβουκας, Μ. (2007). Εισαγωγή στην ψυχοπαιδαγωγική έρευνα και μεθοδολογία (8η έκδοση). Αθήνα: Γρηγόρης.
Δαρβούδης, Θ. (2012). Οι εργασίες για το σπίτι και οι μαθητές με μαθησιακές δυσκολίες. Πρόγραμμα Εξειδίκευσης Εκπαιδευτικών Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης στις Δυσκολίες Μάθησης (σ. Γ72-Γ82). Ανακτήθηκε στις 26 Ιουλίου 2014, από http://www.e-yliko.gr/htmls/amea/prakseis_epeaek/EKS_epeaek.pdf.
Καπραβέλου, Α. (2011). Η σημασία των θεωριών μάθησης στο πλαίσιο των ΤΠΕ στην εκπαίδευση. Open Education, 7(1), 98-117.
Κυρκίνη, Α. (1999). Δραστηριότητες στο μάθημα της Ιστορίας στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Σεμινάριο 21, Θεωρητικά προβλήματα και διδακτική της Ιστορίας (σ. 180-189). ΠΕΦ, Αθήνα: Γρηγόρης.
Παναγόπουλος, Α. (2012). Το σύστημα εποπτείας και ελέγχου στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση: Η περίπτωση του Σχολικού Συμβούλου και οι θέσεις της Δ.Ο.Ε. για το θεσμό. Διπλωματική εργασία, Πανεπιστήμιο Πατρών. Ανακτήθηκε στις 3 Αυγούστου 2014, από http://nemertes.lis.upatras.gr/jspui/bitstream/10889/5403/3/Nimertis_Panagopoulos(teeapi).pdf.
Παντελιάδου, Σ., & Αντωνίου, Φ. (2008) (επιμ.). Διδακτικές προσεγγίσεις και πρακτικές για μαθητές με Μαθησιακές δυσκολίες. Θεσσαλονίκη: Γράφημα.
Πατσιοδήμου, Α. (2012). Εκπαιδευτική αξιολόγηση, Υποδείγματα. Πρόγραμμα Εξειδίκευσης Εκπαιδευτικών Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης στις Δυσκολίες Μάθησης (σ. Α45-Α94). Ανακτήθηκε στις 26 Ιουλίου 2014, από http://www.e-yliko.gr/htmls/amea/prakseis_epeaek/EKS_epeaek.pdf.
Σάτμαρη, Α. (2009). Συνεργατικά περιβάλλοντα ηλεκτρονικής μάθησης: Ανάπτυξη εκπαιδευτικού υλικού σε περιβάλλον moodle και wiki και εφαρμογή στη διδασκαλία της Φυσικής. Διπλωματική εργασία, Διαπανεπιστημιακό Διατμηματικό Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών, Τεχνολογίες της Επικοινωνίας και της Πληροφορίας για την Εκπαίδευση, Αθήνα: ΕΚΠΑ – Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας – Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Πειραιά.
Σίσκος, Α., & Αντωνίου, Π. (2006). Οι νέες τεχνολογίες και η διδασκαλία της Φυσικής Αγωγής. Αναζητήσεις στη Φυσική Αγωγή & τον Αθλητισμό, 4(2), 311-325.
Σολομωνίδου, Χ. (2006). Νέες τάσεις στην εκπαιδευτική τεχνολογία. Εποικοδομητισμός και σύγχρονα περιβάλλοντα μάθησης. Αθήνα: Μεταίχμιο.
Τσάση, Κ., & Τσενέ, Ε. (2008). Η διαμόρφωση των ελληνικών συνόρων με βάση τα ευρωπαϊκά συμφέροντα στην εγγύς Ανατολή μέσα στο πλαίσιο του Ανατολικού Ζητήματος. Πρακτικά 1ου Πανελληνίου Εκπαιδευτικού Συνεδρίου Ημαθίας «Ψηφιακό υλικό για την υποστήριξη του παιδαγωγικού έργου των εκπαιδευτικών», Νάουσα, Ανακτήθηκε στις 22 Ιουλίου 2014, από http://ekped.gr/praktika/filo/16_155k.swf.