Το φαινόμενο της υπερβαθμολόγησης: Οι βαθμοί ως παιδαγωγικό κίνητρο, παιδονομικό μέσο και διαπραγματευτικό κεφάλαιο

PDF (ελληνικά)
Pubblicato: Δεκ 31, 2025
DOI: https://doi.org/10.12681/thea.39050
Αναστασία Γκότοβου
Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων
Abstract

Τα αυξανόμενα ποσοστά άριστων μαθητών στο Δημοτικό, το Γυμνάσιο και το Λύκειο τις τελευταίες τρεις δεκαετίες, αλλά και τα αντίστοιχα μειούμενα ποσοστά μαθητών με μέτριες και χαμηλές επιδόσεις, αποτελούν  σαφείς   δείκτες ότι οι βαθμοί των μαθητών και στις τρεις αυτές βαθμίδες έχουν μετατοπιστεί προς την περιοχή υψηλής βαθμολογίας της αντίστοιχης βαθμολογικής κλίμακας, χωρίς να είναι σαφές αν οι μεγαλύτεροι βαθμοί σημαίνουν και καλύτερα μαθησιακά αποτελέσματα. Στο άρθρο αυτό επιχειρείται η διερεύνηση του φαινομένου της υπερβαθμολόγησης, ειδικότερα στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση, μέσα από την οπτική των μαθητών. Με τη βοήθεια μιας εμπειρικής έρευνας εξετάζονται οι εμπειρίες των μαθητών από τον τρόπο με τον οποίο βαθμολογούν οι εκπαιδευτικοί στα Γυμνάσια και τα Λύκεια, και πιο συγκεκριμένα αν κατά την αντίληψη των  μαθητών η βαθμολογία αποτελεί καθρέφτη της μάθησης, παιδαγωγικό εργαλείο ή εργαλείο διαπραγμάτευσης για την επίτευξη άλλων στόχων, πέρα από την αποτύπωση των γνώσεων και των ικανοτήτων των μαθητών. Τα ευρήματα δείχνουν ότι οι μαθητές αντιλαμβάνονται το φαινόμενο της υπερβαθμολόγησης ως υπαρκτό και θεωρούν ότι σε ορισμένες περιπτώσεις αυτό συνδέεται με στρατηγικές των εκπαιδευτικών να αντιμετωπίσουν άλλα προβλήματα, πέρα από αυτό της έγκυρης και αξιόπιστης αποτύπωσης των μαθητικών επιδόσεων μέσω της βαθμολογικής κλίμακας.

Article Details
  • Sezione
  • Επιστημονική Αρθρογραφία
Οι συγγραφείς των άρθρων που δημοσιεύονται στο περιοδικό διατηρούν τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας επί των άρθρων τους, δίνοντας στο περιοδικό το δικαίωμα της πρώτης δημοσίευσης. Άρθρα που δημοσιεύονται στο περιοδικό διατίθενται με άδεια Creative Commons 4.0 και σύμφωνα με την άδεια μπορούν να χρησιμοποιούνται ελεύθερα, με αναφορά στο/στη συγγραφέα και στην πρώτη δημοσίευση για μη κερδοσκοπικούς σκοπούς και με δικαίωμα τροποποίησης μόνον με παρόμοια διανομή (αν αναμείξετε, τροποποιήσετε, ή δημιουργήσετε πάνω στο υλικό, πρέπει να διανείμετε τις δικές σας συνεισφορές υπό την ίδια άδεια όπως και το πρωτότυπο).
Downloads
I dati di download non sono ancora disponibili.
Riferimenti bibliografici
Αθανασιάδης, Η. (2008). Η επίδοση των μαθητών και των μαθητριών της Β' Γυμνασίου και της Β' Γενικού Λυκείου. Σύγχρονη Εκπαίδευση, 154, 39-52.
Αργυρόπουλος, Κ. (2019). Μετρώντας τα ποσοστά των αριστούχων μαθητών των Γυμνασίων της Περιφέρειας Στερεάς Ελλάδας ανά τάξη για τα σχολικά έτη 2015-16 και 2016-17. Μια Παιδαγωγική Ερμηνεία. https://eproceedings.epublishing.ekt.gr/index.php/inoek/article/view/1548/2297
Arrafii, M. A. (2020). Grades and grade inflation: Exploring teachers’ grading practices in Indonesian EFL secondary school classrooms. Pedagogy, Culture & Society, 28(3), 477-499. https://doi.org/10.1080/14681366.2019.1663246
Bachan, R. (2017) Grade inflation in UK higher education. Studies in Higher Education, 42(8), 1580-1600. https://doi.org/10.1080/03075079.2015.1019450
Benincasa, L. (2010). In praise of irrationality: Self, "East" and" West" in Greek teachers’ speeches on national day commemorations. Qualitative Report, 15(5), 1145-1163.
Βελαώρα, Α. (2018). Ποσοτικές και ποιοτικές προσεγγίσεις της λυκειακής εκπαίδευσης στην Περιφερειακή Ενότητα Φθιώτιδας κατά το σχολικό έτος 2016–2017 [Μεταπτυχιακή διπλωματική εργασία, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας]. https://ir.lib.uth.gr/xmlui/handle/11615/49847
Βούγιας, Β. (2021). Αριστεία προόδου, βραβεία προόδου, έπαινοι προσωπικής βελτίωσης και ειδικοί έπαινοι σχολικού έτους 2021–2022. https://www.especial.gr/eggrafo-aristeia-proodou-brabeia-proodou-epainoi-proswpikhs-veltiwshs-eidikoi-epainoi-2021-22/
Brookhart, S. M. (1994). Teachers' grading: Practice and theory. Applied Measurement in Education, 7(4), 279-301. https://doi.org/10.1207/s15324818ame0704_2
Cheng, L., & Sun, Y. (2015). Teachers’ grading decision making: Multiple influencing factors and methods. Language Assessment Quarterly, 12(2), 213-233. https://doi.org/10.1080/15434303.2015.1010726
Cluskey, G. R, Jr., Griffin, N., & Ehlen, C. (1997). Accounting grade inflation. Journal of Education for Business, 72(5), 273-277. https://doi.org/10.1080/08832323.1997.10118321
Cresswell, J. (2014). Research design. Qualitative, quantitative and mixed methods approaches. Sage Publications.
Duncan, K. A. (2004). Grade inflation: A crisis in college education. The American Statistician, 58(3), 259. https://doi.org/10.1198/000313004X775
Γκότοβου, Α., & Γκότοβος, Α. (2018). Η «κοινωνική» αξιολόγηση των επιδόσεων: το φαινόμενο της γενικευμένης αριστείας. Ελληνική Επιθεώρηση Εκπαιδευτικής Αξιολόγησης, τόμος 2, τεύχος 3 (2017) & τεύχος 4 (2018), 93-116.
Γκότοβου, Α. (2024). Οι βαθμοί στο σχολείο από τη σκοπιά των μαθητών: Ρεαλιστική ή ωραιοποιημένη εικόνα γνώσεων και ικανοτήτων; Στο Παπακωνσταντίνου, Α. & Κολυμπάρη, Τ. (επιμ.) Αξιολόγηση στην Εκπαίδευση και Αντισυστημικότητα (σσ. 151-171). Gutenberg.
Gray, Th., & Bunte, J. (2022). The effect of grades on student performance: Evidence from a Quasi-Experiment. College Teaching, 70(1), 15-28, https://doi.org/10.1080/87567555.2020.1865865
Guskey, T. R., & Link, L. J. (2019). Exploring the factors teachers consider in determining students’ grades. Assessment in Education: Principles, Policy & Practice, 26(3), 303-320. https://doi.org/10.1080/0969594X.2018.1555515
Felton, J., & Koper, P. T. (2005). Nominal GPA and Real GPA: Α simple adjustment that compensates for grade inflation. Assessment & Evaluation in Higher Education, 30(6), 561-569. https://doi.org/10.1080/02602930500260571
Jephcote, C., Medland, E., & Lygo-Baker, S. (2021). Grade inflation versus grade improvement: Are our students getting more intelligent? Assessment & Evaluation in Higher Education, 46(4), 547-571. https://doi.org/10.1080/02602938.2020.1795617
Κασσωτάκης, Μ. (2010). Η αξιολόγηση της επιδόσεως των μαθητών. Μέσα, μέθοδοι, προβλήματα, προοπτικές. Γρηγόρη.
Kezim, B., Pariseau, S. E., & Quinn, F. (2005). Is grade inflation related to faculty status? Journal of Education for Business, 80(6), 358-364. https://doi.org/10.3200/JOEB.80.6.358-364
Lekholm, A. K., & Cliffordson, C. (2008). Discrepancies between school grades and test scores at individual and school level: Effects of gender and family background. Educational Research and Evaluation, 14(2), 181-199. https://doi.org/10.1080/13803610801956663
Marcos, C. M. (2022, October 6). New York University professor fired after students say his class was too hard. The Guardian. https://www.theguardian.com/us-news/2022/oct/06/nyu-professor-fired-maitland-jones-jr-student-petition
Μαράτου-Αλιπράντη, Λ., Τσίγκανου, Ι., & Τεπέρογλου, Α. (2006). Το ελληνικό σχολείο με την αυγή του 21ου αιώνα. Εκπαιδευτικές ανάγκες, προβλήματα και προοπτικές. Gutenberg.
Martinson, D. L. (2004). A perhaps “Politically Incorrect” solution to the very real problem of grade inflation. College Teaching, 52(2), 47-51. https://doi.org/10.3200/CTCH.52.2.47-51
McMillan, J. H., Myran, S., & Workman, D. (2002). Elementary teachers’ classroom assessment and grading practices. The Journal of Educational Research, 95(4), 203-213. https://doi.org/10.1080/00220670209596593
Müller-Benedict, V., & Gaens, T. (2020). A new explanation for grade inflation: the long-term development of German university grades. European Journal of Higher Education, 10(2), 181-201. https://doi.org/10.1080/21568235.2020.1718516
Νέα εκτόξευση αριστούχων στα Γυμνάσια και Λύκεια. (2021, Οκτωβρίου 10). Νέα «εκτόξευση» αριστούχων στα Γυμνάσια και Λύκεια – 248.150. https://www.esos.gr/arthra/77578/nea-ektoxeysi-aristoyhon-sta-gymnasia-kai-lykeia-248150
Νιβολιανίτης, Μ. (2019, Σεπτεμβρίου 1). Εκατοντάδες αριστούχοι δεν κατάφεραν να μπουν στις σχολές πρώτης προτίμησης. Τα Νέα. https://www.tanea.gr/2019/09/01/greece/education/ekatontades-aristouxoi-den-kataferan-na-mpoun-stis-sxoles-protis-protimisis/
Sun, Y., & Cheng, L. (2014). Teachers’ grading practices: meaning and values assigned. Assessment in Education: Principles, Policy & Practice, 21(3), 326-343. https://doi.org/10.1080/0969594X.2013.768207
Χιωτάκης, Σ. (επιμ.) (2004). Η αμφισβήτηση των εξετάσεων και βαθμών στο σχολείο. Γρηγόρη.
Walsh, P. (2010). Does competition among schools encourage grade inflation? Journal of School Choice, 4(2), 149-173. https://doi.org/10.1080/15582159.2010.483918