Διερεύνηση της επίδρασης του τραύματος και της παιδικής κακοποίησης στην αυτοεκτίμηση και την καταθλιπτική συμπτωματολογία στην πρώιμη ενήλικη ζωή.

cover 1/2026
pdf
Δημοσιευμένα: apr 19, 2026
DOI: https://doi.org/10.12681/socialwork-rss.41745
Λέξεις-κλειδιά:
καταθλιπτική συμπτωματολογία αυτοεκτίμηση πρώιμο τραύμα βία παιδική κακοποίηση
Σοφία Μαρία Τζιμογιάννη
https://orcid.org/0009-0006-2372-3844
Χρήστος Παναγιωτόπουλος
https://orcid.org/0000-0002-7625-4029
Περίληψη

Η διερεύνηση των επιπτώσεων του πρώιμου τραύματος και της παιδικής κακοποίησης στην ψυχική υγεία των νέων ενηλίκων κρίνεται κρίσιμη, καθώς η διεθνής βιβλιογραφία υποδεικνύει ότι εμπειρίες κακοποίησης κατά την παιδική ηλικία συνδέονται με αυξημένη ψυχοπαθολογία και μειωμένη αυτοαντίληψη στην ενήλικη ζωή. Ωστόσο, τα σχετικά δεδομένα στον ελληνικό και κυπριακό νεανικό πληθυσμό παραμένουν περιορισμένα, καθιστώντας αναγκαία την υλοποίηση της παρούσας έρευνας. Η μελέτη εξετάζει τη συσχέτιση μεταξύ πρώιμου τραύματος, παιδικής κακοποίησης, αυτοεκτίμησης και καταθλιπτικής συμπτωματολογίας σε δείγμα 557 ατόμων ηλικίας 18–25 ετών από την Ελλάδα και την Κύπρο. Το τραύμα και η κακοποίηση αξιολογήθηκαν με την Κλίμακα Μέτρησης Τραύματος και Παιδικής Κακοποίησης στην Παιδική Ηλικία [CATS-38]. Η καταθλιπτική συμπτωματολογία με την Κλίμακα Κατάθλιψης του Beck [BDI-I] και η αυτοεκτίμηση με την Κλίμακα Αυτοεκτίμησης του Rosenberg [RSES-10]. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η παιδική κακοποίηση συσχετίστηκε θετικά με την καταθλιπτική συμπτωματολογία (ρ = .55, p <.001) και αρνητικά με την αυτοεκτίμηση (ρ= -.42, p < .001). Επιπλέον, η αυτοεκτίμηση παρουσίασε στατιστικά σημαντική αρνητική συσχέτιση με την καταθλιπτική συμπτωματολογία (ρ= -.73, p < .001). Τέλος, διαπιστώθηκαν αυξημένα επίπεδα καταθλιπτικής συμπτωματολογίας στον γενικό νεανικό πληθυσμό του δείγματος. Τα ευρήματα της παρούσας μελέτης αναδεικνύουν τη σημασία της έγκαιρης ανίχνευσης και παρέμβασης στον γενικό νεανικό πληθυσμό, υπογραμμίζοντας την ανάγκη για στοχευμένες πολιτικές πρόληψης και ενίσχυσης της ψυχικής υγείας των νέων

Λεπτομέρειες άρθρου
  • Ενότητα
  • Άρθρο
Creative Commons License

Αυτή η εργασία είναι αδειοδοτημένη υπό το CC Αναφορά Δημιουργού – Μη Εμπορική Χρήση – Παρόμοια Διανομή 4.0.

Λήψεις
Τα δεδομένα λήψης δεν είναι ακόμη διαθέσιμα.
Αναφορές
Bassam, E., Touma Boulos, M., Rabbaa, L. K., & Gerbaka, B. (2018). Corporal punishment of children: Discipline or abuse? Libyan Journal of Medicine, 13(1). https://doi.org/10.1080/19932820.2018.1485456
Basta, M., Micheli, K., Koutra, K., Fountoulaki, M., Dafermos, V., Drakaki, M., Faloutsos, K., Soumaki, E., Anagnostopoulos D., Papadakis, N., Vgontzas, A. N. (2022). Depression and anxiety symptoms in adolescents and young adults in Greece: Prevalence and associated factors. Journal of Affective Disorders Reports, 8, Article 100334. https://doi.org/10.1016/j.jadr.2022.100334
Batra, K., Sharma, M., Batra, R., Singh, T. P., & Schvaneveldt, N. (2021). Assessing the psychological impact of COVID-19 among college students: An evidence of 15 countries. Healthcare, 9 (2), 222. https://doi.org/10.3390/healthcare9020222
Baydemir, C., Açıkgöz, A., Derince, D., Kaya, Y., Ongun, E., & Kok, H. (2014). The effect of childhood trauma life on self-esteem in school of health students in a province of Western Turkey. Life Science Journal, 11(11), 749-158.
Beck, A. T., Ward, C. H., Mendelson, M., Mock, J., & Erbaugh, J. (1961). An inventory for measuring depression. Archives of General Psychiatry, 4(6), 561–571. https://doi.org/10.1001/archpsyc.1961.01710120031004
Berber Çelik, Ç., & Odacı, H. (2019). Does child abuse have an impact on self-esteem, depression, anxiety and stress conditions of individuals? International Journal of Social Psychiatry, 66(2), 171–178. https://doi.org/10.1177/0020764019894618
Dhamayanti, M., Noviandhari, A., Masdiani, N., Pandia, V., & Sekarwana, N. (2020). The association of depression with child abuse among Indonesian adolescents. BMC Pediatrics, 20(1), Article 313. https://doi.org/10.1186/s12887-020-02218-2
Downey, C., & Crummy, A. (2022). The impact of childhood trauma on children's wellbeing and adult behavior. European Journal of Trauma & Dissociation, 6(1), Article 100237. https://doi.org/10.1016/j.ejtd.2021.100237
Felson, R. B., & Zielinski, M. A. (1989). Children’s Self-Esteem and Parental Support. Journal of Marriage and the Family, 51(3), 727-735. https://doi.org/10.2307/352171
Ferguson, D. M., Horwood, L. J., & Woowand, L. J. (2000). The stability of child abuse reports: a longitudinal study of the reporting behaviour of young adults. Psychological Medicine, 30(3), 529–544. https://doi.org/10.1017/S0033291799002111
Fletcher, J. M. (2009). Childhood mistreatment and adolescent and young adult depression. Social Science & Medicine, 68(5), 799–806. https://doi.org/10.1016/j.socscimed.2008.12.005
Galambos, N. L., Barker, E. T., & Krahn, H. J. (2006). Depression, self-esteem, and anger in emerging adulthood: Seven-year trajectories. Developmental Psychology, 42(2), 350–365. https://doi.org/10.1037/0012-1649.42.2.350
Galanou, C., Galanakis, M., Alexopoulos, E., & Darviri, C. (2014). Rosenberg self-esteem scale Greek validation on student sample. Psychology, 5(8), 819-827. https://doi.org/10.4236/psych.2014.58093
Gilbert, R., Spatz Widom, C., Browne, K., Fergusson, D., Webb, E., & Janson, J. (2009). Burden and consequences of child maltreatment in high-income countries. The Lancet, 373(9657), 68–81. https://doi.org/10.1016/S0140-6736(08)61706-7
Gregorowski, C., & Seedat, S. (2013). Addressing childhood trauma in a developmental context. Journal of Child & Adolescent Mental Health, 25(2), 105–118. https://doi.org/10.2989/17280583.2013.795154
Gross, A B., & Keller, H. R. (1992). Long-term consequences of childhood physical and psychological maltreatment. Aggressive Behavior, 18(3), 171-185.
Heim, C., Shugart, M., Craighead, W.E. & Nemeroff, C.B. (2010), Neurobiological and psychiatric consequences of child abuse and neglect. Developmental Psychobiology, 52(7), 671-690. https://doi.org/10.1002/dev.20494
Humphreys, K. L., LeMoult, J., Wear, J. G., Piersiak, H. A., Lee, A., & Gotlib, I. H. (2020). Child maltreatment and depression: A meta-analysis of studies using the Childhood Trauma Questionnaire. Child Abuse & Neglect, 102, Article 104361. https://doi.org/10.1016/j.chiabu.2020.104361
Ibrahim, A. K., Kelly, S. J., Adams, C. E., & Glazebrook, C. (2013). A systematic review of studies of depression prevalence in university students. Journal of Psychiatric Research, 47(3), 391–400. https://doi.org/10.1016/j.jpsychires.2012.11.015
Islam, M. J., Broidy, L., Eriksson, L., Rahman, M., & Mazumder, N. (2022). Childhood maltreatment and decision-making autonomy in adulthood: The mediating roles of self-esteem and social support. Child Abuse & Neglect, 129, Article 105665. https://doi.org/10.1016/j.chiabu.2022.105665
Jaschek, G., Carter‑Pokras, O. D., He, X., Lee, S., & Canino, G. (2016). Association of child maltreatment and depressive symptoms among Puerto Rican youth. Child Abuse & Neglect, 58, 63–71. https://doi.org/10.1016/j.chiabu.2016.06.016
Karakuş, O. (2012). Relation between childhood abuse and self esteem in adolescence. International Journal of Human Sciences, 9(2), 753-763. https://j-humansciences.com/ojs/index.php/IJHS/article/view/2348
Lamont Al. (2010). Effects of child abuse and neglect for adult survivors. National Child Protection Clearinghouse, Australian Institute of Family Studies.
Maka, Z. & Kafetsios, K. (2006). Interpersonal Relationships, Emotions and Mental Health of Individuals in Therapeutic Programs. Annals of the 10th European Conference on rehabilitation and drug policy, 308-319.
Murphy, S., McElroy, E., Elklit, A., Shevlin, M., & Christoffersen, M. (2020). Child maltreatment and psychiatric outcomes in early adulthood. Child Abuse Review, 29(4), 365-378. https://doi.org/10.1002/car.2619
Negele, A., Kaufhold, J., Kallenbach, L., & Leuzinger-Bohleber, M. (2015). Childhood trauma and its relation to chronic depression in adulthood. Depression Research and Treatment, 2015(1), Article 650804. https://doi.org/10.1155/2015/650804
Paul, E. & Eckenrode, J. (2015). Childhood psychological maltreatment subtypes and adolescent depressive symptoms, Child Abuse & Neglect, 47, 38-47. https://doi.org/10.1016/j.chiabu.2015.05.018
Pereira, A., Santos, J. P., Sardinha, P., Cardoso, J., Ramos, C., & Almeida, T. (2021). The impact of childhood abuse on adult self-esteem and emotional regulation. Annals of Medicine, 53(1), S126-S126. https://doi.org/10.1080/07853890.2021.1896171
Radell, M. L., Abo Hamza, E. G., Daghustani, W. H., Perveen, A., & Moustafa, A. A. (2021). The impact of different types of abuse on depression. Depression Research and Treatment, 2021(1), Article 6654503. https://doi.org/10.1155/2021/6654503
Reid-Russell, A., Miller, A. B., Cvencek, D., Meltzoff, A. N., & McLaughlin, K. A. (2021). Lower implicit self-esteem as a pathway linking childhood abuse to depression and suicidal ideation. Development and Psychopathology, 34(4), 1272–1286.
Robins, R. W., Trzesniewski, K. H., Tracy, J. L., Gosling, S. D., & Potter, J. (2002). Global self-esteem across the life span. Psychology and Aging, 17(3), 423–434. https://doi.org/10.1037/0882-7974.17.3.423
Rosenberg, M. (1965). Society and the adolescent self-image. Princeton University Press.
Sachs-Ericsson, N., Gayman, M. D., Kendall-Tackett, K., Lloyd, D. A., Medley, A., Collins, N., Corsentino, E., & Sawyer, K. (2010). The long-term impact of childhood abuse on internalizing disorders among older adults: The moderating role of self-esteem. Aging & Mental Health, 14(4), 489–501. https://doi.org/10.1080/13607860903191382
Schuck, A.M., & Widom, C.S. (2001). Childhood victimization and alcohol symptoms in females: Causal inferences and hypothesized mediators. Child Abuse & Neglect, 25, 1069–1092. https://doi.org/10.1016/s0145-2134(01)00257-5
Weber, A. D. (2001). Influence of family environment on self-esteem and hostility (Honors thesis, Southern Illinois University). https://opensiuc.lib.siu.edu/uhp_theses/253/
World Health Organization (2020). Child Maltreatment Factsheet. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/child-maltreatment
World Health Organization (2025). Depression. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/depression
Αβραμίκα, Μ., Λαφαζάνη, Π., & Στεφανούδη, Ε. (2013). Παιδική κακοποίηση και παρεμβάσεις. Επιστημονικά Χρονικά, 18(3), 146-151. http://www.tzaneio.gr/wp-content/uploads/epistimonika_xronika/p13-3-3.pdf
Αντωνοπούλου, Ζ., Τζινιέρη- Κοκκώση, Μ., & Συνοδινού, Κ. (2016). Παιδικό τραύμα και επιδράσεις στην εμφάνιση άγχους κατά την ενήλικη ζωή. Πανελλήνιο Συνέδριο Επιστημών Εκπαίδευσης, 2015(1), 203-208. https://doi.org/10.12681/edusc.152
Δημακοπούλου, Μ. (2022). Ανάπτυξη αυτοαντίληψης–αυτοεκτίμησης παιδιών με δυσκολίες μάθησης: Μία κριτική επισκόπηση των σύγχρονων ερευνητικών δεδομένων. Πανελλήνιο Συνέδριο Επιστημών Εκπαίδευσης, 1(1), 91–103. https://doi.org/10.12681/edusc.4537
Θεμελή Ο. (2014). Τα παιδία καταθέτει. Τόπος.
Μάνος Ν. (1997). Βασικά Στοιχεία Κλινικής Ψυχιατρικής. University Studio Press.
Μπούρας, Γ., & Λαζαράτου, Ε. (2012). Η ανάδυση του τραύματος της πρώιμης παιδικής ηλικίας στην ψυχική συμπτωματολογία των ενηλίκων. Ψυχιατρική, 23 (1), 39-48. https://www.psychiatriki-journal.gr/documents/psychiatry/23.2-GR-2012-SUP-39.pdf
Νικολαΐδης Γ., & Σταυριανάκη Μ. (Επιμ.). (2009). Βία στην οικογένεια τεκμηριωμένη πρακτική και τεκμήρια από την πρακτική. Εκδόσεις ΚΨΜ
Ντώνιας, Σ., & Δεμερτζής, Ι. (1983). Στάθμιση της καταθλιπτικής συμπτωματολογίας με το Ερωτηματολόγιο Κατάθλιψης του Beck. Πρακτικά του 10ου Πανελληνίου Συνεδρίου Νευρολογίας και Ψυχιατρικής, 1, 486–492.
Παπάνης, Ε. (2011). Η Αυτοεκτίμηση. Ι. Σιδέρης
Πήττα Δ., & Σταύρου Κ. (2016). Κατάθλιψη παιδιών & εφήβων ως αποτέλεσμα κακοποίησης & παραμέλησης από το γονεϊκό περιβάλλον. Πανελλήνιο Συνέδριο Επιστημών Εκπαίδευσης, 2, 1243–1253. https://doi.org/10.12681/edusc.365
Σταλίκας, Α., Τριλίβα, Σ., & Ρούσση, Π. (2012). Τα ψυχομετρικά εργαλεία στην Ελλάδα: Μια συλλογή και παρουσίαση των ερωτηματολογίων, δοκιμασιών και καταλόγων καταγραφής χαρακτηριστικών στον ελληνικό χώρο. Πεδίο.
Το Χαμόγελο του Παιδιού. (2022). Αναφορές σε Εισαγγελικές και Αστυνομικές Αρχές για Παιδιά Σε Κίνδυνο. Πανελλαδικά Στατιστικά Στοιχεία 2022. https://www.hamogelo.gr/media/uploads_file/2023/01/19/p1gn5moohu1uql4k41fjq1dc81tdt3b.pdf
Feldman R. (2011). Εξελικτική Ψυχολογία διά βίου ανάπτυξη (Η. Μπεζεβέγκης, Επιμ.) GUTENBERG
Χατζηφωτίου Σ. (2016). Ενδοοικογενειακή βία κατά των γυναικών και παιδιών. Τζιόλας