A new approach in the research of school textbooks didactic dimension case study: religious education

PDF (ελληνικά)
Published: Jan 1, 2015
DOI: https://doi.org/10.12681/jret.9107
Keywords:
Didactic analysis School textbooks Geometric Didactic Analysis Religious education Correspondence analysis
Athanasios Stogiannidis
School of Theology, Aristotle University of Thessaloniki
Nikos Koutsoupias
Department of International and European Studies, University of Macedonia
Abstract

In this study we present a proposal for the didactic analysis of school textbooks. This proposal constitutes a new method of School Textbooks Research, which we named Geometric Didactic Analysis (Ge.Di.An.). The term "didactic analysis" relates to the following aspects: a. First, the examination of a textbook's didactic suitability. b. Second, the relationship between textbook context and its didactics. In this work, units of analysis are all learning assessment tools, such as questions, skills, activities, etc. The innovative element of the method lies in the connection of known taxonomies developed in the field of Didactics to Multivariate Statistical Analysis methods, depicting groupings of qualitative characteristics with didactic interest.We applied Geometric Didactic Analysis on four teaching units of the first grade Religious Education student's book. The results lead to the conclusion, that some didactic choices made by the authors of the analyzed teaching units show didactic uncertainties and weaknesses; therefore, ought to be reviewed.

Article Details
  • Section
  • Articles
Creative Commons License

This work is licensed under a Creative Commons Attribution-NonCommercial-ShareAlike 4.0 International License.

Authors who publish with this journal agree to the following terms:

  1. Authors retain copyright and grant the journal right of first publication with the work simultaneously licensed under a Creative Commons Attribution Non-Commercial License that allows others to share the work with an acknowledgement of the work's authorship and initial publication in this journal.
  2. Authors are able to enter into separate, additional contractual arrangements for the non-exclusive distribution of the journal's published version of the work (e.g. post it to an institutional repository or publish it in a book), with an acknowledgement of its initial publication in this journal.
  3. Authors are permitted and encouraged to post their work online (preferably in institutional repositories or on their website) prior to and during the submission process, as it can lead to productive exchanges, as well as earlier and greater citation of published work (See The Effect of Open Access).
Downloads
Download data is not yet available.
References
Αγγέλη, Β. (2013). Εκπαιδευτική Αξιολόγηση: από τη Θεωρία στην Τάξη. Αξιολόγηση εργασιών στα σχολικά εγχειρίδια της Ιστορίας Β΄ και Γ΄ Γυμνασίου. Ιωάννινα: Τυπογραφείο Πανεπιστημίου Ιωαννίνων.
Allington, R., & Weber, R.-M. (1993). Questioning in Teaching and Learning from Texts. Στο: Britton, B. K., & Woodward, A., & Binkley, M. (Ed.), Learning from Textbooks. Theory and Practice (σσ. 47-68). Hillsdale, New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates.
Anderson, L. W., & Krathwohl D. R., et al. (Eds.). (2001). A Taxonomy of Learning, Teaching, and Assessing: A Revision of Bloom’s Taxonomy of Educational Objectives. New York: Longman.
Armbruster, B., & Ostertag, J. (1993). Questions in Elementary Science and Social Studies Textbooks. Στο: Britton, B. K., & Woodward, A., & Binkley, M. (Ed.), Learning from Textbooks. Theory and Practice (σσ. 69-94). Hillsdale, New Jersey: Lawrence Erlbaum Associates.
Bruner, J. S. (1978). Notes on a Theory of Instruction. Στο: του ιδίου, Toward a Theory of Instruction (σσ. 39-72). Cambridge, Massachusetts: Harvard University Press.
Γιοκαρίνης, Κ. (1997). Η Αξιοποίηση της Ερώτησης στα Νέα Σχολικά Εγχειρίδια των Θρησκευτικών του Δημοτικού Σχολείου. Στο: ΜΑΚΕΔΝΟΝ, 3, σσ. 19-24.
Cohen, L., & Manion, L., & Morrison, K. (2007). Research Methods in Education. 6. Edition. London; New York: Routledge.
Γρόλλιος, Γ. (1998). Επιστήμη της Ιστορίας, Σχολικά Εγχειρίδια και Διαδικασίες Παραγωγής της Σχολικής Ιστορίας. Στο: ΜΑΚΕΔΝΟΝ, 5, σσ. 17-28.
Καραπιστόλης, Δ. (2002). Το λογισμικό MAD. Στο: Τετράδια ανάλυσης δεδομένων 2, σσ. 133-147.
Καραπιστόλης, Δ. (2010). Μέθοδοι επεξεργασίας και ανάλυσης δεδομένων. Θεσσαλονίκη: Αλτιντζής.
Καραπιστόλης, Δ. (2015). Σύγκριση αποτελεσμάτων μεταξύ ταξινόμησης με την μέθοδο VACOR και κατάταξης βάσει της Ευκλείδειας μετρικής με τη μηχανή μάθησης SVM 015. Στο: Ελληνική Εταιρία Ανάλυσης Δεδομένων. Τόμος Περιλήψεων. 8ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ανάλυσης Δεδομένων με Διεθνή Συμμετοχή. Αλεξανδρούπολη, 10-12 Σεπτεμβρίου 2015. Διαθέσιμος στον δικτυακό τόπο: http://www.gsda.gr/conference/Book_of_Abstracts.pdf (Προσπελάστηκε στις 21/12/2015).
Καψάλης Α., & Χαραλάμπους, Δ. (2008). Σχολικά Εγχειρίδια. Θεσμική εξέλιξη και σύγχρονη προβληματική. Αθήνα: Μεταίχμιο.
Κελπανίδης, Μ. (1999). Μεθοδολογία της Παιδαγωγικής Έρευνας με Στοιχεία Στατιστικής. Θεσσαλονίκη: Κώδικας.
Κουλουμπαρίτση, Α. (2003). Η Κατανόηση στο Αναλυτικό Πρόγραμμα, στα Σχολικά Βιβλία και στη Διδακτική Πράξη: Συστημική Συσχέτιση και Αξιολόγηση. Εφαρμογές στην Υποχρεωτική Εκπαίδευση. Αθήνα: Γρηγόρη.
Κουτσουπιάς, Ν. (2005). Εφαρμογές Ανάλυσης Δεδομένων. Θεσσαλονίκη: Αντ. Σταμούλης.
Maier, U. et al (2011). Ein allgemeindidaktisches Kategoriensystem zur Analyse des kognitiven Potenzials von Aufgaben. Στο: Beiträge zur Lehrerbildung, 28. Jg., 1. Heft, σσ. 84-96. Διαθέσιμο στον δικτυακό τόπο: http://www.bzl-online.ch/archivdownload/artikel/BZL_2010_1_84-96.pdf (Προσπελάστηκε στις 27/10/2015).
Μάρκος, Α. Ι. (2006). Βοήθεια στην Ερμηνεία των Αποτελεσμάτων της Παραγοντικής Ανάλυσης των Αντιστοιχιών & Αλγόριθμοι Κατασκευής και Ανάλυσης Ειδικών Πινάκων Εισόδου. Η Περίπτωση του Λογισμικού CHIC Analysis. Διδακτορική Διατριβή, Τμήμα Εφαρμοσμένης Πληροφορικής, Πανεπιστήμιο Μακεδονίας, Θεσσαλονίκη. Διαθέσιμο στον δικτυακό χώρο: https://dspace.lib.uom.gr/bitstream/2159/1650/4/Markos.pdf (Προσπελάστηκε στις: 21/12/2015).
Ματσαγγούρας, Η., (2006). Διδακτικά Εγχειρίδια: Κριτική Αξιολόγηση Γνωσιακής, Διδακτικής και Μαθησιακής Λειτουργίας. Στο: Συγκριτική και Διεθνής Εκπαιδευτική Επιθεώρηση, 7, σσ. 60-92.
Ματσαγγούρας, Η. (5 2007). Θεωρία και Πράξη της Διδασκαλίας. τ. Β’. Στρατηγικές Διδασκαλίας. Η Κριτική Σκέψη στη Διδακτική Πράξη. Αθήνα: Gutenberg.
Meyer, H. (1988). Unterrichtsmethoden. I: Theorieband. 2. Auflage. Frankfurt am Main: Scriptor Verlag.
Ministerium für Schule und Weiterbildung des Landes Nordrhein-Westfalen (2011), ernlehr lan f r die e undarstufe in ordrhein-Westfalen. Orthodoxe Religionslehre. Διαθέσιμο στον δικτυακό τόπο: http://www.schulentwicklung.nrw.de/lehrplaene/upload/klp_SI/Orthodoxe_Religionslehre/KLP_SI_Orthodoxe_Religionslehre_-_Endfassung.pdf (Προσπελάστηκε στις 27/10/2015).
Moosbrugger, M. K. (1984). Die Qualität der Aufgaben in Lehrb chern und ihre dida tischen onse uenzen: eine Analyse sterreichischer chulb cher der au tschule f r den nterrichtsgegenstand eschichte und ozial unde. Disseration, Salzburg.
Moosbrugger, M. K. (1985). Das Niveau der Aufgaben in Lehrbüchern: ine Anal se sterreichischer Geschichtsbücher für die auptschule. Στο: Unterrichtswissenschaft, 13, σσ. 116–129.
Παπαγιαννόπουλος, Δ. (2011). Παιδαγωγική Αξιολόγηση των Σχολικών Εγχειριδίων του Δημοτικού Σχολείου. Διδακτορική Διατριβή. Υποβλήθηκε στο Παιδαγωγικό Τμήμα Νηπιαγωγών, Σχολή Επιστημών Αγωγής, Πανεπιστήμιο Ιωαννίνων. Ιωάννινα.
Παπαδημητρίου, Γ. (2007). Η Ανάλυση Δεδομένων. Παραγοντική ανάλυση αντιστοιχιών. Ιεραρχική ταξινόμηση και άλλες μέθοδοι. Αθήνα: Τυπωθήτω.
PISA – Διεθνές Πρόγραμμα Αξιολόγησης Μαθητών (2015). URL: http://www.iep.edu.gr/pisa (Προσπελάστηκε στις 29/10/2015).
Schweitzer, F. (2011). Elementarisierung und om etenz. Wie ch lerinnen und ch ler von „gutem Religionsunterricht“ rofitieren. 2. Auflage. Neukirchen-Vluyn: Neukirchener Verlagsgesellschaft.
Stogiannidis, A., & Koutsoupias, . (2013). Geometric Didactical Anal sis – G .D .A . – in euer Methodologischer Vorschlag ür Die mpirische Bildungsforschung. Στο: ΣΥΝΘΕΣΙΣ (Ηλεκτρονικό Περιοδικό του Τμήματος Θεολογίας ΑΠΘ), Τόμος 2, Νο. 2, σσ. 200-221. Διαθέσιμο στον δικτυακό τόπο: http://ejournals.lib.auth.gr/s nthesis/article/download/3924/3979 (Προσπελάστηκε στις 26/10/2015).
Στογιαννίδης, A., & Κουτσουπιάς, . (2014a), Ανάλυση του Πιλοτικού Προγράμματος Σπουδών για το Μάθημα των Θρησκευτικών στην Ελλάδα. Στο: Βιβλίο Περιλήψεων 7ου Πανελληνίου Συνεδρίου Ανάλυσης Δεδομένων με Διεθνή Συμμετοχή, Καβάλα 12-14 Σεπτεμβρίου 2014.
Στογιαννίδης, Α., & Κουτσουπιάς, Ν. (2014b). Όταν η Διδακτική συναντά την Ανάλυση Δεδομένων: Θεωρία και Εφαρμογή της Γεωμετρικής Διδακτικής Ανάλυσης – (Geometric Didactic Analysis – Ge.Di.An.). Στο: ΣΥΝΘΕΣΙΣ (Ηλεκτρονικό Περιοδικό του Τμήματος Θεολογίας ΑΠΘ), Τόμος 3, o. 1 (2014), σσ. 115-150. Διαθέσιμο στον δικτυακό τόπο: http://ejournals.lib.auth.gr/synthesis/article/download/4305/4386 (Προσπελάστηκε στις 26/10/2015).
Στογιαννίδης, Α. (2014). Η Διδακτική Ανάλυση στα Σχολικά Εγχειρίδια του Μαθήματος των Θρησκευτικών. Εμπειρική έρευνα με εφαρμογή της Γεωμετρικής Διδακτικής Ανάλυσης (Ge.Di.An.), Θεσσαλονίκη: Δέσποινα Κυριακίδη.
Stogiannidis, A., & Koutsoupias, N. (2014). Geometric Didactic Analysis (Ge.Di.An.) – methodologische Überlegungen zu einer didaktischen Schulbuchforschung und Fallstudie (Aufgabenanalyse). Στο: Knecht, P. / Matthes, E. / Schütze, S. / Aamotsbakken, B. (Eds.), Methodologie und Methoden der Schulbuch- und Lehrmittelforschung, (σσ. 99 -110). Bad Heilbrunn: Klinkhardt.
Στογιαννίδης , Α. & Καραπιστόλης, Δ., & Κουτσουπιάς, Ν. (2015). Διδακτική ανάλυση εγχειριδίου: Θρησκευτικά Α' Γυμνασίου. Στο: Ελληνική Εταιρία Ανάλυσης Δεδομένων. Τόμος Περιλήψεων. 8ο Πανελλήνιο Συνέδριο Ανάλυσης Δεδομένων με Διεθνή Συμμετοχή. Αλεξανδρούπολη, 10-12 Σεπτεμβρίου 2015. Διαθέσιμος στον δικτυακό τόπο: http://www.gsda.gr/conference/Book_of_Abstracts.pdf (Προσπελάστηκε στις 21/12/2015).
Wild, V. (2012). Aufgaben im Geschichtsschulbuch: Eine Schulbuchanalyse aus didaktischer Perspektive. Als Masterarbeit eingereicht an der Universität Passau Fach: Erziehungswissenschaften. Abgabetermin: 27. Februar 2012. Διαθέσιμο στον δικτυακό τόπο: http://www.opus-bayern.de/uni-passau/volltexte/2013/2694/pdf/Wild_Veronika.pdf (Προσπελάστηκε στις 21/12/2015).