| More

Παλιές και νέες πολιτικές εκφάνσεις του δημοφιλούς χιούμορ στην Ελλάδα της κρίσης

Views: 204 Downloads: 1
ΒΑΣΙΛΗΣ ΒΑΜΒΑΚΑΣ
ΒΑΣΙΛΗΣ ΒΑΜΒΑΚΑΣ

Περίληψη


Το άρθρο αυτό προσπαθεί να χαρτογραφήσει τους τρόπους με τους οποίους το δημοφιλές χιούμορ στη σύγχρονη Ελλάδα αποκτά αυξημένη πολιτικοκοινωνική σημασία. Μετά από μια συνοπτική αναφορά σε κομβικές προσεγγίσεις της κοινωνικής θεωρίας στο ζήτημα του χιούμορ και την ανίχνευση πέντε βασικών λειτουργιών του (διορθωτική, απομυθοποιητική, αναστοχαστική, παιγνιώδης και σοκαριστική) επιχειρείται μια αναφορά σε συγκεκριμένα παραδείγματα  χιούμορ και σάτιρας στην μεταπολιτευτική Ελλάδα (και ιδίως μετά τη δεκαετία του '80) που έτυχαν μεγάλης απήχησης και ανιχνεύεται το ιδεολογικό τους στίγμα. Στη συνέχεια αναζητούνται οι υφολογικές και ιδεολογικές συνέχειες ή διαφοροποιήσεις που προκύπτουν στην περίοδο της κρίσης. Βασική διαπίστωση της μελέτης αυτής είναι ότι σημειώνεται μια εξέλιξη πάνω στους δεδομένους μεταπολιτευτικούς άξονες του δημοφιλούς χιούμορ  (απομυθοποίηση πολιτικής, αυτοσαρκασμός κοινωνικών αντιφάσεων) είτε προς μια εθνικολαϊκιστική όξυνση (κυρίως στην τηλεοπτική σάτιρα και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης) είτε προς μια αντιλαϊκιστική ή επιθετικά αναστοχαστική κατεύθυνση (κυρίως στη γελοιογραφία, τη διαφήμιση, τις νέες διαδικτυακές κοινότητες κωμωδίας)


Λέξεις κλειδιά


Χιούμορ; σάτιρα; τηλεόραση; διαδίκτυο; γελοιογραφία; πολιτική; ιδεολογία; δημοφιλής κουλτούρα

Πλήρες Κείμενο:

 Μόνο Συνδρομητές

Αναφορές


Aitaki, G. (2017). Laughing with / at the National Self: Greek Television Satire and the Politics of Self-disparagement. Social Semiotics (διαθέσιμο διαδικτυακά)

Aitaki, G. (2017b). Domesticating Pathogenies, Evaluating Change: the Eurozone Crisis as a ‘Hot Moment’ in Greek Television Fiction. Media, Culture and Society (διαθέσιμο διαδικτυακά)

Βαλούκος, Σ. (2001). Η Κωμωδία. Αθήνα: Αιγόκερως

Βαμβακάς, Β. (2014). Γελοιογραφία. Το Πέρασμα στο Πολιτικοκοινωνικό Κόμικ. Σε Βαμβακάς, Β., Παναγιωτόπουλος, Π. επιμ., Η Ελλάδα στη Δεκαετία του '80. Κοινωνικό, Πολιτικό και Πολιτισμικό Λεξικό. Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο: 73-76

Jankélévitch, V. (1997). Η Ειρωνεία. Αθήνα: Πλέθρον

Gray, J., Jones, J., and Thompson, E. (2009). The State of Satire, the Satire of State. Σε Gray, J., Jones, J., and Thompson, E. επιμ. Satire TV: Politics and Comedy in the Post-Network Era, New York and London: New York University Press: 3–36

Δεμερτζής, Ν. (1990). Η Ελληνική Πολιτική Κουλτούρα στη Δεκαετία του '80. Σε Νικολακόπουλος, Η., Δεμερτζής, Χ. Εκλογές και Κόμματα στη Δεκαετία του '80. Αθήνα: Θεμέλιο: 70-96

Δερτιλής, Γ. (1998). Ειρωνεία και Σάτιρα. Δύο Δοκίμια και Επτά Δείγματα. Αθήνα: Καστανιώτης

Ελευθερίου, Κ. (2014). Ψάλτης Στάθης. Φορέας Αυτογελιοποίησης της Εμπορικής Κινηματογραφικής Καταγγελίας. Σε Βαμβακάς, Β., Παναγιωτόπουλος, Π. επιμ., Η Ελλάδα στη Δεκαετία του '80. Κοινωνικό, Πολιτικό και Πολιτισμικό Λεξικό. Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο: 661-664

Κανέλλης,Η (2014). Λάκης Λαζόπουλος: Ο Εθνικός μας Τηλευαγγελιστής και ο ΣΥΡΙΖΑ», Tα Νέα 18/4/2014

Kuipers, G. (2002). Media culture and internet disaster jokes: Bin Laden and the attack on the World Trade Center. European Journal of Cultural Studies5(4): 451-471

Kuipers, G. (2015). Good Humor, Bad Taste: a Sociology of the Joke. Berlin: De Gruyter Mouton

Κουστένης, Π. (2014). Χάρρυ Κλιν. Σατιρικό Μωσαϊκό της Κοινωνικής και Πολιτικής ζωής. Σε Βαμβακάς, Β., Παναγιωτόπουλος, Π. επιμ., Η Ελλάδα στη Δεκαετία του '80. Κοινωνικό, Πολιτικό και Πολιτισμικό Λεξικό. Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο: 645-648

Λιαλιούτη, Ζ. (2011). Όψεις της Αμερικανικής Εθνικής Ταυτότητας στη Μετα- ψυχροπολεμική Εποχή: Από τον Τζορτζ Μπους το Νεότερο στον Μπαράκ Όμπάμα. Ελληνική Επιθεώρηση Πολιτικής Επιστήμης. τ37: 98-132.

Lipovetsky, Z. (2009). Η Εποχή του Κενού. Δοκίμια για τον Σύγχρονο Ατομικισμό. Σκόπελος: Νησίδες

Μαρκατάς, Γ. (2014). Η νέα γενιά λαϊκής κωμωδίας από το Ίντερνετ, The Books’ Journal, τ.43: 16-17.

Μαρτινίδης, Π. (1992). Η υψηλή τέχνη της απελπισίας. Γύρω από τον «ισοβίτη» του Αρκά. Αθήνα: Ύψιλον

Mudde, C., Kaltwasse, R. (2017). Λαϊκισμός. Μια Συνοπτική Εισαγωγή. Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο

Bakhtin, M. (1995). Έπος και Μυθιστόρημα. Αθήνα: Πόλις

Berger, Α. (1993). An Anatomy of Humor. NJ: Transaction Publishers

Bergson, H. (1998). Το Γέλιο. Αθήνα: Εξάντας

Bremmer, G., Roodenburg, H. επιμ. (2005). Η Πολιτισμική Ιστορία του Χιούμορ. Αθήνα: Πολύτροπον

Day, A. (2011). Satire and Dissent: Interventions in Contemporary Political Debate. IN: Indiana University Press

Παναγιωτόπουλος, Π. (2014α). Πανούσης Τζίμης. Εικονοκλαστική Σάτιρα και Αναδυόμενες Ταυτότητες. Σε Βαμβακάς, Β., Παναγιωτόπουλος, Π. επιμ., Η Ελλάδα στη Δεκαετία του '80. Κοινωνικό, Πολιτικό και Πολιτισμικό Λεξικό. Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο: 420-423

Παναγιωτόπουλος, Π. (2014β). Περάκης, Νίκος. Ο «Κοινωνιολόγος» με την Κινηματογραφική Μηχανή. Σε Βαμβακάς, Β., Παναγιωτόπουλος, Π. επιμ., Η Ελλάδα στη Δεκαετία του '80. Κοινωνικό, Πολιτικό και Πολιτισμικό Λεξικό. Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο: 454-458

Πανταζόπουλος, Α. (2012). Η Ελληνική Εβραιοφοβία Σήμερα: Αρνητικά Στερεότυπα και Ιδεολογία, Νέα Εστία, τ. 1854, Μάϊος: 662-683.

Πανταλέων, Α. (2014). Επιθεώρηση. Η Ευφορία της «Ελεύθερης Σκηνής» και η Πρόσκαιρη Ανάπλαση του Είδους. Σε Βαμβακάς, Β., Παναγιωτόπουλος, Π. επιμ., Η Ελλάδα στη Δεκαετία του '80. Κοινωνικό, Πολιτικό και Πολιτισμικό Λεξικό. Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο: 194-196

Σαπρανίδης, Δ. (2006). Ιστορία της Ελληνικής Γελοιογραφίας. Αθήνα: Ποταμός.

Φραγκονικολόπουλος, Χ., Πλειός, Ν. (2010). Τα Εθνικά Θέματα στη Δίνη των ΜΜΕ. Θεσσαλονίκη: Σιδέρης

Stafylakis, K. (2013). Fragile Overidentifications: Emerging Αlternatives in Greece’s Cultural Activist Scenes. Left Curve, 31, Spring: 72-80

Taguieff, P (2015). Συνωμοσιολογική Σκέψη και «Θεωρίες της Συνωμοσίας». Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο

Taguieff, P. (2013). Ο Νέος Εθνικολαϊκισμός. Θεσσαλονίκη: Επίκεντρο.

Freud, S. (2009). Το Ευφυολόγημα και η Σχέση του με το Ασυνείδητο. Το Χιούμορ. Αθήνα: Πλέθρον

Χατζηθωμάς, Λ. (2008). Το χιούμορ στην τηλεοπτική διαφήμιση. Θεσσαλονίκη: University Studio Press


Εισερχόμενη Αναφορά

  • Δεν υπάρχουν προς το παρόν εισερχόμενες αναφορές.